به گزارش روزپلاس، «بتمن» به نمایش درآمده در سال 2022 یک فیلم ابرقهرمانی نیست و بیش از آنکه به کمیکهای اقتباسی این مجموعه ابرقهرمانی وفادار باشد یک تریلر جنایی محسوب میشود که هم قهرمانش ماسک بر چهره دارد و هم اینکه ساحت و ماهیت کل فیلم شمایلی ابرقهرمانی را بیهوده یدک میکشد.
«بتمن 2022» بیش آنکه شبیه یک تجربه ژانری در ادامه بتمنهای ساخته شده در طول سالهای اخیر باشد، تجربه نوین اما جداافتاده دیگری در یک سری طولانی از بلاک باسترهای «شوالیه تاریکی» است. «مت ریوز» ردا و شنل کارگردانی آخرین نسخه این مجموعه را برتن کرده و در مقایسه با سهگانه «کریستوفر نولان»، فیلمی سیاهتر اما بدخلقتر، از حیث رفتارشناسی «شوالیه سیاه» شنلدار ارائه میکند.
«بتمن 2022» تکرار بازنگری سازش ناپذیر یکی از شخصیتهای نمادین دی سی کامیکس را نشان میدهد که بر اساس مضمون طراحی شده و ریوز یک داستان پلیسی روشمند را طراحی کرده که بر اساس طرح و ژانر پیش برود با این تفاوت که نسخه سینمایی اخیر شبیه به سایر آثار قهرمانی دی سی کامیکس نیست.
«بتمن» دارای عناصری از فیلمهای ابرقهرمانی سنتی در قلمرو جنایی با تاکید روی یک قاتل زنجیرهای، یک فساد سازمانی را دنبال میکند.
به نظر میرسد ریوز کارگردان در فیلم بتمن گاتهام سیتی را از لسآنجلس خاص «فیلم هفت» (1995Se7en) ساخته «دیوید فینچر» الگوبرداری کرده و اصرار به تصویربرداری در بارش باران بیامان، مجموعهای از قتلهای وحشتناک توسط یک قاتل سریالی شبیه زودیاک بتمن را شبیه یک کاراگاه میکند.
با وجود گسترش شبکه فساد در دستگاه پلیسی – قضائی او بیشتر شبیه «فرانک سرپیکو» در فیلم سیدنی لومت است تا شبیه ابرقهرمانی که مهمترین رکن کنشگری او انجام عمل قهرمانی است که نوجوانان زیر 17 سال را به وجد آورد.
بتمن اخیر را «رابرت پتینسون» بازی میکند، با کمی خشم درونی که با این شیوه به بزرگترین کارآگاه فیلم تبدیل میشود و «محقق نقابدار» در یک نوآر ابرقهرمانی دیگر قهرمان شنلدار نیست و بیشتر کاراگاهی است که باید یک معمای جنایی را حل کند. پتینسون نسخه جوانتری از این شخصیت نسبت به بسیاری از فیلمهای قبلی محسوب میشود (به غیر از «بتمن آغاز میکند» در سال 2005) و نقش قهرمانی او منحصر میشود در تمیز کردن خیابانهای شهرگاتهام.«بتمن» در این فیلم دیگر «بتمن» شبیه نیست و مانند یک پلیس افسون شده در یک فیلمهای نوآر است.
بتمن شبیه فیلم ابرقهرمانانه با یک شروع وارد روایت فیلم میشود و با گروهی از خلافکاران وارد چالش میشود و خود را به عنوان سمبل "انتقام" معرفی میکند تا ترس از خودش را در شهر پر جنایت القا کرده تا اراذل و اوباش خرده پا قبل از پنهان شدن در تاریکی درباره حضور او فکر کنند.
هنگامی که با یک گروه خشن روبرو می شود، از سیاهی بیرون میآید و بتمن با «اراذل شهری» درگیر نبرد تن به تن و وحشیانهای میشود. دعوای جمعی این گروه بازی های ویدیویی «بتمن: آرخام» را به یاد میآورد و شرورها نیز احساس میکنند تحت تأثیر آن بازی هستند.
در سکانس آغازین، ریدلر (پل دانو) با لباسی سبز و دست ساز ظاهر می شود و به طرز وحشیانه ای اولین قربانی فیلم را میکشد و سرنخ هایی از خود به جا می گذارد تا ستوان گوردون (جفری رایت) را وادار میکند تا قهرمان اسرارآمیز گاتهام را به خدمت بگیرد. «ریدلر» در تمامی سرنخهایی که از خود باقی گذاشته بتمن را مورد خطاب قرار می دهد.
سرنخ های از " تقابل با بتمن" در قتلهایی که ریدلر انجام میدهد کشف میشود. ریدلر در یکی از قتلها دستگاههای مرگباری را برای قربانیانش استفاده میکند و با این عمل شبیه قاتل مجموعه فیلمهای اره با عنوان" جیک ساو" (Jigsaw ) از مجموعه سینمایی اره(Saw) میشود.
پرده نخست فیلم نشان میدهد"بتمن 2022" یک تغییر اساسی در لحن و سبک نسبت به نسخههای قبلی پیدا کرده است و این مسئله تاثیر پذیرفته از کارگردان فیلم است. ریوز(کارگردان) با ساختن چند فرانچایز تثبیت شده و یک فیلم معمولی هالیوودی شناخته میشود. او در میان بهترین کارهایش، در سال 2010 یک بازسازی قابل توجه از فیلم خون آشامی سوئدی «نفر درست را راه بده» (2008) ارائه کرد و با دو اثر آخرش در فرانچایز تجدید نظر شده "سیاره میمونها" نشان داد که فیلمساز کارکشته خلاق بدعتگذاری نیست که بتواند زیباییشناسی مولف خود را بروز دهد و اثر مستقل خود را بسازد.
حتی نماهای اصلی فیلم نباید مخاطبان را فریب دهد و ویژگی طراحی صحنههای جنون آمیز فیلم را به کارگردان اثر نسبت دهند.
حتی خیابانهای سنگفرش گاتهام و بارندگیهای دائمی، ظاهر یک دیستوپیا آیندهنگر مثل بلید رانر Blade Runner (1982) را یادآوری میکند در حالیکه ریوز از هر گونه اعمال نگره کمیکی و ابرقهرمانی در فیلم طفره میرود.
جزئیات داستان به تدریج دنیایی متفکرانه "هولمزی " (کاراگاهی) را آشکار می کند که شخصیتها تنها کارکردشان قرار گرفتن در مسیر تحقیق در حال انجام توسط بتمن برای به دام انداختن ریدلر است.
نشانههایی گل درشتی در«قتلهای زنجیرهای»، بتمن را به یک کلوپ شبانه هدایت می کند، جایی که او با پنگوئن (کالین فارل)، یک اوباش سطح متوسط آشنا میشود. پنگوئن برای رئیس جنایتکاران" کارمین فالکون (جان تورتورو)" کار می کند و بتمن برای تحقیق برای قتلهای سریالی برای تحقیق از سلینا کایل (زوئه کراویتز) کمک میگیرد. او قرار است شمایی از زنگربهای باشد.
با این حال، دگرگونی در بتمن جدید به خاطر حضور یک گربه سارق به نام زنگربهای (Catwoman - کت وومن) نیست. شمایل «بتمن» در این فیلم یک جنگجوی مستقل در مسیر تحقق عدالت اجتماعی و مصمم است تا "پدرسالاری سفیدپوستی" را که پدرش بنیانگذار آن بوده را از بین ببرد.
بتمن در این راه به شکل عجیبی عقل منفصلی به نام «آلفرد» دارد و از او کمک می گیرد. ارجاعات شرور قاتل(ریدلر) به «موشهای صحرایی» و «دروغها» در پیامهای رمزآلود او به شبکه گستردهای از فساد سیاستمداران، پلیسها و نخبگان گاتهام اشاره میکند.
بروس وین (پتینسون) یک شخصیت سختگیر است که افکار درونی خود را در یادداشتهای خصوصیاش ثبت میکند، این ثبت یادآوری نشانهگذاری "پل شریدر" بر تنهاییهای آشفته شخصیت اصلی درراننده تاکسی (1976) یا اولین اصلاح شده (2017) و مضامینی از این دست است . مضمونی که در این فیلم مثل راننده تاکسی (اسکورسیزی) بر آن تاکید میشود و در فیلم اخیر بتمن ذکر شده بود این است که «شهر دارد خودش را میخورد.»
این جزئیاتی است که ریوز از آن برای تصدیق خط باریک میان جنایت و عدالت استفاده میکندتا شباهتهایی میان بتمن و ریدلر پدید آورد. هر دو شخصیت یتیم و به دنبال انتقام و عدالت هستند و دفترچه یادداشتهایی برای نگارش موارد وسواسی روزانه خود دارند. با این حال وقتی آپارتمان ریدلررا میبینیم انباشته از از دفترچه یادداشتهایی است که با زاویه دوربین خاص کارگردان و میزانسنهای مشابه، اتاق جان دو (Kevin Spacey ) قاتل سریال فیلم هفت و گاهی زودیاک (دیوید فینچر) را در ذهن متبادر میکند.
تصاویری از ارجاعات بصری فیلم بتمن 2022 از فیلم هفت دیوید فینچر
تصاویری از ارجاعات بصری فیلم بتمن 2022 از فیلم هفت دیوید فینچر
تصاویری از ارجاعات بصری فیلم بتمن 2022 از فیلم هفت دیوید فینچر
تصاویری از ارجاعات بصری فیلم بتمن 2022 از فیلم هفت دیوید فینچر
تصاویری از ارجاعات بصری فیلم بتمن 2022 از فیلم هفت دیوید فینچر
تصاویری از ارجاعات بصری فیلم بتمن 2022 از فیلم هفت دیوید فینچر
تصاویری از ارجاعات بصری فیلم بتمن 2022 از فیلم هفت دیوید فینچر
تصاویری از ارجاعات بصری فیلم بتمن 2022 از فیلم هفت دیوید فینچر
تصاویری از ارجاعات بصری فیلم بتمن 2022 از فیلم هفت دیوید فینچر
ارجاعاتی که نظیر موارد یاد شده عملا مخاطب را از فیلم جدا میکند و فیلم به سویهای میرود که چگونگی همذات پنداری ریدلر با بتمن را به روش های جذاب و اخلاقی پیچیده ای بررسی کند.
ریدلر خود را فردی بیدار میبیند که مصمم است گاتهام را از شر مقامات و پلیس فاسدش خلاص کند، تا اسرار را افشا کند تا جایی مناسبات تمام شهر را از هم بپاشاند و قتلهایی سریالی او شبیه قتلهای جان دو در فیلم «هفت» است.
فیلمنامه بتمن 2022 طوری توسط پیتر کریگ به نگارش درآمده که شباهتهای بین قهرمان و شرور کشف شود و با تکیه بر جزئیات خاصی گذشته بروس وین هم باسازی شود. در صحنهای از فیلم، بتمن را در مقابل ریدلر در تیمارستان آرخام میبینم که با این شباهتها مواجه شده و انگیزههای او را زیر سوال میبرد.
بتمن در این فیلم قطعاً یک ابرقهرمان آمریکایی نیست و «ریوز» روند روایی و ساختار آنرا طوری بنا کرده که «بتمن 2022» جذابیت کمیکی همیشگی را ندارد، گاهی شبیه یاغیهای غرب وحشی است و گاهی به دون ویتو کورلئونه در پدرخوانده (1972) شباهت پیدا میکند، زیرا قدرت و منابع "خود انتصابی" او اجازه میدهد در جایی که صلاح میبیند و در لحظاتی که یک فرد معمولی نمیتواند، عدالت را اعمال کند.
پدر «بروس وین» و خودش از اعضای خانواده مردسالار سفیدپوستان هستند که سیستم را به صورت غیررسمی فاسد کردهاند و مردم عادی در برابر آنها احساس ناتوانی میکنند، بنابراین نیاز به شخصی مانند بتمن چگونه تسهیل میشود؟
ریوز و کریگ این ایدهها را با تأکید کمتری بر اهمیت موضوعی آنها نسبت به سهگانهی ارائهشده نولان، اما با محتوای بیشتری نسبت به نسخههای دیگر بتمن، در فیلمنامه خود میگنجانند.
اما در این فیلم ابرقهرمانی جهانشمول که گستره مخاطب فراوانی دارد کدام مولفه مفهومی بتمن را بسیار جذاب می کند؟ چگونه این شخصیت متوجه می شود که "انتقام" چیزی است که جهان او به آن نیاز دارد. این امید به آینده ای بهتر است ،نوری کنایه آمیز در تاریکی که در اواخر فیلم به صورت نمادین ارائه شده تجلی و بازتاب دهنده نتیجه انتقام است؟ آیا این نگره طنینانداز جهانی بتمن برای ساختارهای سیاسی، اجتماعی و فرهنگی پسامدرنیسم است؟
ریوز در مورد نمادگرایی خود "ظریفکار" نیست، چون ریدلر هم نسبت به اقتباسهای کمیکی ظرافتش را از دست داده است.
پتینسون با اجرای بتمن بدون احتساب ویژگیهای کمیکی، در اغلب موارد با پوشیدن لباس شوالیه تاریکی قانع کننده به نظر نمیرسد. در چند صحنهای که پتینسون بدون لباس ظاهر میشود، آلفرد (اندی سرکیس) به او کمک میکند تا پازلهای ریدلر را رمزگشایی کند و نقش عقلمنفصل این ابرقهرمان سیاهپوش را ارائه میدهد، بدین ترتیب ضریب هوشی ابرقهرمانانه او با چالشی بزرگ مواجه میشود.
متأسفانه، بیشتر شخصیتهای بتمن تحت الشعاع توطئه گسترده و همهجانبه ریوز قرار گرفتهاند. نقش زویی کراویتز در وضعیتی سینوسی نمیتواند یک شخصیت ستیزهجو و کشنده شبیه زنگربهای اقتباس شده از بتمن را بسازد. او به ندرت به نظر می رسد که به بتمن میپردازد و موتورسواری این دو در پایان فیلم به طرز وحشتناکی کاریکاتوری است.
پتینسون نیز به جز صحنه های معدودی با اندی سرکیس در نقش آلفرد، انگیزه احساسی خاصی بروز نمیدهد و از نظر احساسی عملا فیلم را با بن بست سمپاتیک شدن مخاطب مواجه میکند.
در میان نقشهای فرعی، «پیتر سارسگارد» بهعنوان دادستان ناحیه گاتهام در فصل انفجار یک بازی قابل تامل از خود نشان میدهد. مهمترین انتخاب در این فیلم انتخاب کالین فارل در نقش پنگوئن است. هر علاقهمند سینما با گریم متقاعدکننده فارل نمیتواند حدس بزند که یک بازیگر سرشناس این نقش را ایفا کرده و ایفای او در نقش پنگوئن، فوق العاده است.
«پل دینو» به طور کامل در نقش ریدلر حل شده است اما نقشآفرینی او با سایر نقشهایی که در «خون بهپا خواهد شد» (2007) و زندانیان (2013) تفاوتی ندارد. او بازیگری است که برای ایفای نقشهای منفی خود روی بار روانی و هیستریک نقشها سرمایهگذاری میکند وبیشتر اجرای او در دو ساعت اول پشت یک ماسک غیرقابل نفوذ هیچ ویژگی و وجه تمایزی را به ارمغان نمیآورد.
نفسهای سنگین و صدای اکتاو ناسازگار نمیتواند برای کاراکتر اورکت و اغراق آمیز ریدلر در کمیکهای بتمن یک ویژگی باشدو صحنههای بدون نقاب او چهره وحشتناک، ترسناک و روانپریشی زیر آن را نشان میدهد.
با این حال، شخصیتها نسبت به همتایان خود در سایر فیلمهای بتمن، بهویژه فیلم نولان، دارای ابعاد و احساس کمتری هستند. ریوز لحظات کمتری را ارائه میکند که بیننده را برای بتمن و بهویژه بروس وین دوستداشتنی میکند، و فقدان سرمایهگذاری عاطفی نسبت به سهگانه شوالیه تاریکی احساس در نسخه بتمن 2022 مشخص است.
بتمن مانند بسیاری از نسخه های قبلی قهرمان نمایشی نیست. بتمن بیشتر به شخصیت اصلی فیلم «کشتار با لطافت» Killing Them Softly محصول 2012 شباهت دارد - فیلمی جنایی و جنایی در مورد سرمایهداری آمریکایی در خالصترین حالتش. بتمن درچند صحنه اکشن احساس خطر کنند و قهرمان ما در معرض آسیب واقعی قرار گیرد. در اواسط فیلم، او متوجه میشود که بیهوش شده و توسط پلیس محاصره شده است، و به طرز ناشیانه ای با استفاده از لباسی که ظاهراً به اندازه کافی آزمایش نکرده است، فرار می کند.
ابرقهرمان ارائه شده در این فیلم ناقص و اثبات نشده است. او هنوز در حال حل کردن مشکلات روانی خویش است و او را آسیبپذیر میکند. بنابراین حرکات جسورانه او در طول سکانسهای تعقیب و گریز شگفتانگیز با ماشین بتمن تاثیری در تقویت دیدگاه تماشاگر نسبت به این شخصیت را نخواهد داشت. قهرمانی که ابعاد روانی متزلزلی دارد، نظر تماشاگر را جلب نخواهد کرد. اکشن پایانی فیلم، تهدیدی عظیم است که بازتاب دهنده وحشتی سراسری است که سخه بتمن آغاز میکند را یادآوری میکند.
بتمن را میتوان به بیهوده طولانی بودن متهم کرد و زمانی که به نظر میرسد داستان به پایان رسیده، باید منتظر یک عمل نهایی غیرمنتظره باشیم. در واقع در فیلم دو پایان داریم که این ساختار با دو پایان بندی به انسجامی کلاسیک در قصهگویی به سبک سینمای کلاسیک صدمه میزند و ساختار از این جهت و حتی تایم لاین فیلم دقیق نیست و با دستگیری ریدلر همه چیز زمانی به اتمام میرسد که قیام اشرار آغاز میشود.
نقشههای داستانی فیلم در همین راستا قرار گرفتهاند و در نتیجه فیلمی ابرقهرمانی تبدیل میشود به فیلمی معمایی در مورد دستگیری یک ابرشرور، با نگاهی دقیقتر به تاریخچه فساد در گاتهام سیتی.
از این نظر، این یک یک روند غیرمتمرکز هالیوودی است برای خروجی از دامنه داستانی دیسی کامیکس.
در یک شلختگی آشکار شخصیتها و بازیگران مانند یک چرخ دنده در یک ماشین طرحریزی ژانر جنایی و سبک نوآرانه کالیبره نشدهاند و فیلمی به یاد ماندنی و خوبی از ابرقهرمان بتمن ساخته نشده است.
بسیاری از فیلمهای کمیک بوکی شبیه به تغییراتی در ایدههای یکسان و همان اجرای رسمی آنها هستند، ریوز چیزی متمایز و کاملاً تحقق بخشیده است.