به گزارش روزپلاس، هارالد پنجم، پادشاه نروژ، در 89سالگی درگذشت و با مرگ او، پسرش هاوکان به عنوان پادشاه جدید این کشور جانشین او شد؛ انتقالی که در بحبوحه جنجالهای اخیر پیرامون ارتباط همسر هاوکان با جفری اپستین، مجرم جنسی آمریکایی، صورت میگیرد.
کاخ سلطنتی نروژ اعلام کرد هارالد روز جمعه ساعت 6:35 صبح در بیمارستان دانشگاه اسلو درگذشته است. کاخ سلطنتی یک روز پیش از آن اعلام کرده بود که وضعیت سلامتی پادشاه بهشدت وخیم شده و او در شرایطی «بسیار جدی» قرار دارد. ملکه سونیا و هاوکان که در دوره بیماری پدرش بخشی از وظایف سلطنتی را بر عهده گرفته بود، برنامههای خود را لغو کرده بودند.
یوناس گار استوره، نخستوزیر نروژ، قرار است روز جمعه با هاوکان هشتم، پادشاه جدید، در کاخ سلطنتی دیدار کند. پرچمها در کاخ به حالت نیمهافراشته درآمده و قرار است ناقوس کلیساها در سراسر کشور در ظهر به صدا درآید.
هارالد که از سال 1991 رئیس تشریفاتی دولت نروژ بود، قدیمیترین پادشاه در حال سلطنت اروپا به شمار میرفت. او از 17 آگوست در بیمارستان دانشگاه اسلو تحت درمان کمخونی همولیتیک قرار داشت؛ بیماریای که در آن گلبولهای قرمز خون با سرعتی غیرطبیعی تخریب میشوند.
پادشاه نروژ در سالهای اخیر با مشکلات متعدد سلامتی مواجه شده بود. او در سال 2003 تحت عمل جراحی سرطان مثانه قرار گرفت و در سال 2024 نیز برای او ضربانساز قلب نصب شد. با این حال، هارالد همواره احتمال کنارهگیری از سلطنت را رد کرده بود و گفته بود در برابر پارلمان نروژ سوگندی مادامالعمر برای خدمت به کشور یاد کرده است.
درگذشت هارالد در شرایطی رخ میدهد که خانواده سلطنتی نروژ با یکی از جنجالیترین دورههای خود مواجه است. اسناد منتشرشده در آمریکا در ژانویه نشان داد که متّهمریت، همسر هاوکان، بین سالهای 2011 تا 2014 با جفری اپستین در ارتباط بوده است؛ ارتباطی که سالها پس از محکومیت اپستین صورت گرفته بود.
بر اساس گزارش گاردین، این اسناد نزدیک به هزار مورد اشاره به متّهمریت، از جمله مکاتبات شخصی، در خود داشتهاند و انتشار آنها با انتقادهای گسترده در نروژ روبهرو شد. نخستوزیر نروژ نیز در اظهاراتی کمسابقه، رفتار متّهمریت را ناشی از «قضاوت ضعیف» توصیف کرد.
متّهمریت پس از انتشار این اسناد، از طریق خاندان سلطنتی نروژ بیانیهای منتشر کرد و ضمن ابراز «عمیقترین تأسف» از دوستی خود با اپستین، بابت شرایطی که برای خانواده سلطنتی، بهویژه هارالد و ملکه سونیا، ایجاد کرده بود عذرخواهی کرد.
این جنجال در حالی به سلطنت جدید سایه انداخته که حمایت عمومی از نظام پادشاهی نروژ نیز کاهش یافته است. بر اساس یک نظرسنجی در فوریه، میزان حمایت از سلطنت به 54 درصد رسیده بود؛ در حالی که این رقم در سال 2024، 72 درصد بود. همچنین چندین نظرسنجی نشان دادهاند که نزدیک به نیمی از مردم نروژ معتقدند متّهمریت نمیتواند ملکه شود.
در کنار این جنجال، پسر متّهمریت از رابطهای پیشین نیز با پروندهای جنجالی روبهرو شده است. ماریوس بورگ هویبی، 29 ساله، در ژوئن به 4 سال زندان به اتهام 2 مورد تجاوز و 32 اتهام دیگر، از جمله خشونت علیه شریک سابق خود، محکوم شد. او به این حکم اعتراض کرده است.
هارالد که از چهرههای مهم مدرنسازی سلطنت نروژ به شمار میرفت، در طول سلطنت خود تلاش کرد ساختار و شیوه اداره خاندان سلطنتی را تغییر دهد. او در سال 1968 با سونیا، که از خانوادهای غیرسلطنتی بود، ازدواج کرد و از ازدواج فرزندانش با افرادی خارج از خاندانهای سلطنتی نیز حمایت کرد.
هاوکان اکنون در حالی مسئولیت تاجوتخت را بر عهده میگیرد که خانواده سلطنتی نروژ با فشارهای سیاسی و افکار عمومی ناشی از پرونده اپستین و دیگر حاشیههای اخیر مواجه است؛ شرایطی که آغاز سلطنت جدید را به یکی از حساسترین دورههای تاریخ معاصر سلطنت نروژ تبدیل کرده است.