نمایندگان اولین دوره مجلس ملی چقدر حقوق می‌گرفتند؟

علی ططری گفت: نمایندگان مجلس بعد از یک سال از تاسیس مجلس متوجه شدند که بدون حقوق و مزایا قادر نیستند کار کنند. بسیاری از نمایندگان که توانایی مالی نداشتند برای سفر به تهران و حضور در مجلس مجبور شده‌اند اساسیه منزل خود را بفروشند.

کد خبر: ۱۴۰۳

۲۲ تير ۱۳۹۵ / ۱۶:۰۵

به گزارش روز پلاس، علی ططری مدیر مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی اظهار داشت:نخستین دوره نخست مجلس شورای ملی سال 1285 ه. ش تأسیس شد و امسال هم مصادف با یکصد و دهمین سال تأسیس پارلمان در ایران است.

زمانی که مجلس اول مشروطه تأسیس شد هیچ یک از نمایندگان مجلس به دنبال حقوق و مزایا نبودند. هدف صرفاً اجرای اهداف مشروطه یعنی تأسیس عدالتخانه و حکومت مشروطه و اجرای قانون بود.

نمایندگان مجلس بعد از یک سال از تاسیس مجلس متوجه شدند که بدون حقوق و مزایا قادر نیستند کار کنند. تعدادی از نمایندگان مجلس توانایی مالی داشتند. اما بسیاری از نمایندگان برای سفر به تهران و حضور در مجلس مجبور شده اساسیه منزل خود را بفروشند.

احتشام السلطنه دومین رئیس مجلس شورای ملی برای نخستین بار پیگیر حقوق و مزایای نمایندگان مجلس شد ـ برپایه اسناد نویافته و مکاتباتی که موجود است ـ احتشام السلطنه مقرر کرد که ماهی یکصد تومن به نمایندگان مجلس به عنوان حقوق پرداخت شود.

سید حسن تقی زاده درباره حقوق نمایندگان دوره اول می‌نویسد. مقرر کردند ماهی یکصد تومن حقوق به نمایندگان مجلس پرداخت کنند از 22 ماه نمایندگی، تنها سه و نیم ماه پرداخت کردند. که معادل 350 تومان بود. آن هم همه نمایندگان 350 تومان را دریافت نکردند.

شاید مهمترین دلیل به تعویق افتادن حقوق نمایندگان دوره اول شرایط نابسامان مجلس اول و امور اداری این مجلس بود البته برخی از نمایندگان در دوره اول طلب حقوق نکردند و آن را بخشیدند افرادی نظیر ارباب جمشید نماینده ـ اقلیت زردشتی ـ و صنیع الدوله

البته تاریخ دقیقی وجود ندارد که همین سه ماه و نیمی حقوقی که به نمایندگان پرداخت شد چه زمانی بود چون محل تأمین بودجه مجلس برای پرداخت حقوق به نمایندگان مجلس مشخص نبود و بودجه کافی هم وجود نداشت.

مطابق اسناد موجود در مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی برخی از نمایندگان نخستین دوره مجلس یا بازماندگان آنها حتی تا دوره نهم مجلس شورای ملی طلب حقوق معوقه خود را داشتند.
گویا تنها کمک مالی که به مجلس اول شد در زمان ریاست وزرایی ناصرالملک است که حدود 20 هزار تومن از طرف دولت و محل عوارض گمرک به حساب مجلس واریز شد.

البته وضعیت کارکنان مجلس کمی متفاوت بوده آنها هم برپایه اسناد، حقوق مشخصی نداشتند. تا قبل از وضع آیین نامه پرداخت حقوق به مجلسیان در دومین دوره مجلس، از طرف روسای مجلس به آنها مساعده‌هایی می‌دادند. به صورت پراکنده مبالغی را دریافت می‌کردند.

در دوره دوم مجلس شورای ملی ارباب کیخسرو شاهرخ نماینده اقلیت زردشتی که ریاست اداره مباشرت مجلس را برعهده می‌گیرد برای حل این مشکلات دست به ابتکاراتی می‌زند.

اولا وضعیت حقوقی کارمندان و نمایندگان را تا حد زیادی مشخص می‌کند و از سوی دیگر هم پرسش‌نامه‌هایی را طراحی می‌کند برای نمایندگان دوره اول یا بازماندگان آنها ارسال می‌کند که مشخص کند میزان دریافتی نمایندگان دوره اول یا مطالباتشان به چه صورت است.

به نظر می‌رسد که برپایه اسناد هیچگاه مطالبات معوقه نمایندگان دوره اول مجلس پرداخت نشده است و تنها همان 350 تومن، پرداختی برخی نمایندگان بود البته برخی از این نمایندگان 22 ماه هم در مجلس نبودند تنها نمایندگان تهران و آذربایجان از ماه‌های اول در مجلس حضور داشتند وبرخی نمایندگان ایالات و ولایات به دلایل گوناگون تا آخرین روزهای مجلس به مجلس معرفی و اعتبارنامه آنها تصویب می‌شد.

براین اساس می‌توان حقوق نمایندگان مجلس را از همان دوره اول ماهی صد تومن معین کرد. مجلس هر دوره حقوق همان دوره را تصویب می کرد فیش حقوق نمایندگان مجلس شورای ملی وجود دارد و در هر دوره مشخص است به طوری که از از صد تومن شروع شد از دوره اول و براساس تورم هر دوره تنظیم و تصویب می شد.