گزارش/

وضعیت نابسامان شورای پروانه ساخت سازمان سینمایی/ سینــــما در کمـــا

چند هفته‌ای از معرفی محمد خزاعی به‌عنوان رییس جدید سازمان سینمایی می‎‌گذرد. بعد از هفته‌ها گمانه‌زنی بالاخره خزاعی که خودش از تهیه‌کنندگان سینمای ایران است، روی صندلی ریاست بر سینمای ایران نشست.

کد خبر: ۲۲۱۱۶۸

۲۵ مهر ۱۴۰۰ / ۱۱:۲۵

به گزارش روزپلاس؛ چند هفته‌ای از معرفی محمد خزاعی به‌عنوان رییس جدید سازمان سینمایی می‎‌گذرد. بعد از هفته‌ها گمانه‌زنی بالاخره خزاعی که خودش از تهیه‌کنندگان سینمای ایران است، روی صندلی ریاست بر سینمای ایران نشست. یک صندلی نه‌چندان راحت که برای راکبش دردسرهای زیادی دارد. مجموعه‌ای از سلایق و خواسته‌های بحق و بعضا ناحق که در حول این مجموعه وجود دارد. همواره سایه به سایه خزاعی حرکت خواهد کرد.

سازمان سینمایی متشکل از موسساتی مثل بنیاد سینمایی فارابی، مرکز گسترش سینمای مستند و تجربی، انجمن سینمای جوان ایران، سینماشهر و موزه سینمای ایران است. اما درکنار آن و جشنواره‌های مختلفی که متولی‌اش است چند شورای مهم نیز دارد. مهم‌ترین‌شان، شورای صدور پروانه ساخت و شورای صدور پروانه نمایش است. براساس بررسی وضعیت موجود و اطلاعات رسیده به نظر می‌رسد شورای صدور پروانه ساخت چندهفته‌ای است که تشکیل جلسه نداده و حالا صف متقاضیان ساخت فیلم بسیار طولانی شده است.

قبل از آنکه درباره مسائل پیش‌آمده و وضعیت نامناسب فعلی شورای پروانه ساخت و سینماگران متقاضی صحبت کنیم، به صحبت‌های محمد خزاعی، رییس سازمان سینمایی در برنامه «شهرفرنگ» اشاره می‌کنیم. محمد خزاعی، رییس سازمان سینمایی شامگاه پنجشنبه ۲۲مهرماه در برنامه «شهر فرنگ» پیرامون آینده سازمان سینمایی و همچنین راهکارهای این سازمان برای برون‌رفت از مشکلات توضیحاتی را ارائه داد.

باید استانداردسازی به سینمای ایران برگردد

رییس سازمان سینمایی با بیان اینکه باید استاندارد سازی به سینمای ایران برگردد، گفت: خانواده و مخاطب باید در سالن‌های سینما احساس امنیت کند. در سینما وقتی مهر سازمان سینمایی روی یک اثر می‌خورد و پروانه نمایش می‌گیرد یعنی ما همه مسائل جامعه‌شناسی، روانشناختی و ... را در این فیلم بررسی کردیم تا برای کودک و کانون خانواده ضرری نداشته باشد و مخاطب با خیال راحت به تماشای آن بنشیند.

خزاعی با بیان اینکه گاهی قانونگذاری ما اشکال داشته است، بیان کرد: وقتی می‌گویم قانون پروانه ساخت و نمایش مربوط به سال۸۰ و دهه۶۰ است یعنی حتی اصطلاحات آن هم قدیمی است. داخل پرانتز نوشته شده ویدیو، اسلاید، نگاتیو و... این‌ها باید اصلاح شود و یکی از مشکلات این است که باید به هیات‌وزیران برود، جلسه بگذارند و پروسه طولانی باید طی شود. اولین اقدام من در سازمان سینمایی بازنگری آیین‌نامه‌ها بوده است تا اشکالات را برطرف کنیم و به هیات‌وزیران ارائه بدهیم. در برخی آیین‌نامه‌های دیگر خلأ قانونی داریم یا سازمان سینمایی گاهی در اکران فیلم‌ها نقشی ندارد. به‌عنوان مثال، مدیرکل نظارت و ارزشیابی که باید تصمیم‌گیرنده باشد، نقشی در پروانه نمایش فیلم‌ها ندارد و شورا، پروانه نمایش را احراز می‌کند.

وی ادامه داد: در حوزه نمایش آثار باید به قوانین شفافی برگردیم که سینماگرها آن را بدانند. در دوره ما فیلمی که امضا می‌شود و پروانه نمایش می‌گیرد، مسوولیت توقیف فیلم به شرطی که با فیلمنامه خودش تطبیق داشته باشد در مرحله پروانه نمایش برعهده نظارت و ارزشیابی است و ما قطعا، پاسخگو خواهیم بود.

خزاعی در پاسخ به این سوال مبنی بر اینکه آیا قرار است در دوره مدیریت شما روند ساخت فیلم و ممیزی دشوارتر شود، پاسخ داد: این امر دشوار نمی‌شود و قرار است بحث استانداردسازی را دنبال کنیم. من معتقدم که ما محصول فکری تولید می‌کنیم و محصول فرهنگی با خرد و اندیشه مردم سروکار دارد و محصولات غذایی با تن آدم. به‌عنوان‌مثال، وقتی شیر تولید می‌شود و علامت استاندارد روی آن می‌خورد آن را می‌خریم و اگر اعلام کنند دارای روغن پالم است، قطعا از آن استفاده نمی‌کنیم و آن را نمی‌خریم زیرا سلامت خانواده به خطر می افتد و بر همین اساس، پالم‌های سینما باید کنار برود و باید توجه داشته باشیم که اقتصاد در سینما مهم‌ترین رکن است.

وی ادامه داد: در حوزه سینمای کمدی، کودک، دفاع مقدس، اجتماعی و ... از آثار حمایت خواهیم کرد. ما باید برای مخاطبان خاص ژانرهای مختلفی داشته باشیم و قرار نیست صرفا برای فروش از سینما استفاده ابزاری کنیم. در بهترین شرایط (دو سال قبل) ۱۵میلیون نفر در طول سال فیلم سینمایی دیدند. یعنی از هر پنج‌نفر یک بلیت در سال خریداری شده، چرا مخاطب سینمای ایران تا این اندازه ریزش داشته است؟ اگر مخاطب و خانواده‌ها به مضامین ما اعتماد کنند اتفاقات مهمی خواهد افتاد و مخاطب ما به‌جای ۱۵میلیون نفر درطول سال ۴۵میلیون نفر خواهد بود.

خزاعی با اشاره به اینکه جریان انقلاب ما باعث تحول در کشورهای دیگر شده اما در مورد سینمای ایران این اتفاق نیفتاده است، گفت: «اخلاق»، «خانواده» و «عدالت‌خواهی» مضامینی هستند که باید برند سینمای ما در جهان باشد و باید برای آن برنامه‌ریزی انجام داد.

وی درباره فیلم‌هایی که در دوره قبل پروانه نمایش نگرفتند، بیان کرد: این فیلم‌ها باید ازسوی شورای پروانه نمایش جدید دیده شوند و ازسوی کارشناس‌ها مورد بررسی قرار گیرند. من یک‌سری آرمان‌ها و اهداف دارم. وقتی می‌بینم مردم با من اهداف مشترک دارند پای آن‌ها خواهم ایستاد. عادت به پشت میزنشینی ندارم و معتقدم باید به‌دنبال اهداف رفت. در بدو ورودم به سازمان سینمایی متوجه شدم فیلمخانه ملی ایران به‌رغم داشتن ردیف بودجه جدا از منابع سازمان سینمایی ۲۰سال است که نتوانسته تکمیل شود، معضل را بررسی فوری کردیم و اکنون، عملیات آن آغاز شده است. به مدیریت فیلمخانه ملی گفتم شما ظرف یک‌سال باید این ساختمان را افتتاح کنید.

خزاعی یادآور شد: ما قرار است گام‌های بلندی برای سینمای ایران برداریم؛ البته با کمک و همفکری خود اهالی سینما و در حوزه دیپلماسی فرهنگی کارهایی درحال انجام است که به‌موقع اطلاع‌رسانی خواهد شد و همچنین در بحث‌هایی همچون تولید مشترک، بازار منطقه و... به‌صراحت عرض می‌کنم فیلم‌هایی که در زمان مدیریت ما پروانه نمایش آن‌ها صادر می‌شوند مشکلی برای نمایش نخواهند داشت، مگر اینکه اتفاق خاصی رخ بدهد.

کسانی که در سینمای ایران ذی‌نفع هستند نمی‌توانند در شوراها و هیات امناها باشند

وی درباره انتصابات در حوزه شوراها و هیات امناها نیز توضیح داد: من معتقدم آدم‌هایی که در سینمای ایران ذی‌نفع هستند، نمی‌توانند در هیات امناها حضور داشته باشند؛ زیرا مغایر با عدالت فرهنگی، رانت‌زدایی و جریان مبارزه با فساد است. بدین معنا نیست که خدای‌نکرده آن‌ها به‌دنبال این موضوعات هستند بلکه بدین معناست که وقتی از آن‌ها دعوت می‌کنیم در معذوریت اخلاقی قرار می‌گیرند و خود آن شخص می‌خواهد فیلم بسازد و در چنین حالتی مغایرت منافع دارد. عدالت فرهنگی این است که بتوانیم به تناسب همه آدم‌ها را درگیر کنیم. آدم‌های زیادی داریم که سال‌ها کار می‌کردند و درحال‌حاضر شرایط کاری برای آن‌ها فراهم نیست و به‌شدت آدم‌های باسوادی هستند و منافعی ندارند از آن استفاده می‌کنیم. وی با بیان اینکه هیات امناها با شوراها خیلی متفاوت هستند، ادامه داد: در هیات امناها نیاز نیست حتما آدم‌هایی باشند که کار سینما انجام می‌دهند؛ زیرا تعاریف آن‌ها متفاوت است. شوراها به‌زودی معرفی خواهند شد و ترکیب شورای پروانه ساخت تقریبا مشخص شده و شورای پروانه نمایش نیز درحال مشخص‌شدن است.

خزاعی درباره شورای پروانه ساخت گفت: درباره شورای پروانه ساخت تهیه‌کنندگان بحث‌هایی دارند مبنی بر اینکه چه ضرورتی دارد و اینکه می‌تواند برعهده تهیه‌کننده‌ها باشد؟ من در جلسه با تهیه‌کننده‌ها گفتم برنامه‌های‌شان را اعلام کنند و برای حذف آن باید محاسن و معایب آن را کارشناسی کنیم. هر اقدامی که در جهت تقویت سینمای ملی نباشد تعطیل می‌شود. وی با بیان اینکه بدون اهالی سینما نمی‌توان خانواده سینما را اداره کرد، ادامه داد: در هرجایی که من حضور داشتم بحث مشارکت بالا بوده است و از دوستان در جاهایی که ضرورت داشته استفاده کرده‌ایم و خواهش کردیم به ما کمک کنند و من این را یک ضرورت می‌دانم.

رییس سازمان سینمایی درباره تغییرات در جشنواره‌های سینمایی نیز گفت: ارزیابی کارکرد جشنواره‌های سینمایی و منافعی که برای سینمای ایران دارند، در دستورکار قرار گرفته است. گروهی که تخصص‌شان در جشنواره‌هاست همه جشنواره را مورد بررسی قرار داده‌اند. قرار نیست صرفا برای سینمای ایران هزینه‌های اقتصادی ایجاد کنیم. هر اقدامی که در جهت تقویت سینمای ملی نباشد تعطیل خواهد شد و اقدامات بعدی جایگزین می‌شود. اگر جشنواره‌ها برای سینمای ایران کارکرد دارند و به تولیدات و رشد سینمای ایران کمک می‌کنند (در عرصه‌های داخلی و خارجی) برگزار خواهند شد. شاید ضرورت داشته باشد برخی جشنواره‌های جدید احیا شوند، شاید برخی جشنواره‌ها ادغام شوند و شاید هم تعداد جشنواره‌ها کم شود.

خزاعی درباره نمایش فیلم‌های خارجی در ایران نیز گفت: آیین‌نامه‌هایی برای این نوع فیلم‌ها نوشته می‌شود که ضرورت نمایش آن‌ها چیست؟ نمایش فیلم‌های خارجی موافقان و مخالفانی دارد. یک‌سری از تهیه‌کننده‌ها و پخش‌کننده‌ها موافق هستند و یک‌سری از تهیه‌کننده‌ها و پخش‌کننده‌ها مخالف هستند باید کارشناسی شود و ببینیم به چه فرایندی می‌رسیم اما هدف من تقویت سینمای ملی ایران، سینمای انقلاب اسلامی، گفتمان انقلاب اسلامی است. برای من این موضوعات اهمیت زیادی دارد و برای آ‌ن‌ها سرمایه‌گذاری و حمایت خواهم کرد. رییس سازمان سینمایی در پایان بیان کرد: در هفته آینده احکام مدیریت چند بخش از سازمان سینمایی و موسسات زیرمجموعه صادر خواهد شد.

کرکره شورای پروانه ساخت پایین است

به‌طور سنتی اواخر تابستان و پاییز فصل پیک تولید سینمای ایران با محوریت جشنواره فیلم فجر است. یعنی سینماگرانی که هدف‌گذاری‌شان حضور در جشنواره فجر است در این چندماه درخواست مجوز ساخت خود را به ارشاد ارائه و شورای صدور پروانه ساخت در اولین جلسه آن را بررسی و تایید یا رد می‌کند. شاید این بازه زمانی کوتاه تا جشنواره فیلم فجر ازلحاظ حرفه‌ای، زمان مناسبی برای ارائه درخواست و تولید فیلم نباشد اما به‌هرحال به دلایل مختلف، ازجمله معذوریت‌های تولیدی سینمای ایران، معمولا این اتفاق برای بسیاری از فیلم‌ها رقم می‌خورد.

همانطور که گفتیم براساس اخباری که به گوش می‌رسد شوراهای تخصصی سازمان سینمایی حال و روز خوشی ندارند و چند هفته‌ای است به دستور مقام ارشد دست از کار کشیده و تشکیل جلسه نداده‌اند؛ البته که تغییرات در تیم جدید اتفاقی قابل پیش‌بینی است اما بهتر بود تا زمان معرفی اعضای جدید شوراها و معاونت‌ها، لااقل شوراهای قبلی به کارشان ادامه دهند تا کار تولید سینمای ایران لنگ نزند.

فراموش نکنیم که این روزها در دقیقه90 فصل تولید برای جشنواره به سر می‌بریم. یعنی اگر در همین یکی، دو هفته فیلم‌های متقاضی موفق به دریافت مجوز نشوند، دیگر بعید است که بتوانند فیلم‌شان را راهی جشنواره فیلم فجر کنند. این یعنی مهم‌ترین رویداد سینمایی کشور ممکن است از حضور چند فیلم و فیلمساز تاثیرگذار محروم شود و به کیفیت جشن سینمایی انقلاب آسیب وارد کند.

آیا مسوولان سینمایی و مشاوران مربوطه به وزیر محترم ارشاد بازه زمانی طلایی این روزها را یادآوری کرده‌اند؟ بی‌شک وزیر ارشاد باتوجه به نگاه حداکثری که به سینما دارند، درصورت اطلاع از معذوریت‌های زمانی دستورهای لازم را صادر خواهند کرد اما از طرفی با نزدیک‌شدن به پایان مهرماه هنوز خبری از معرفی دبیر جشنواره نیست و از سوی دیگر، کرکره شورای پروانه ساخت موقتا پایین کشیده شده تا تیم جدید روی کار بیایند. با یک مرور ساده در سامانه سازمان سینمایی متوجه خواهید شد که تعداد قابل‌توجهی درخواست برای کسب مجوز ساخت وجود دارد که هنوز بلاتکلیف‌اند. سینماگرانی بلاتکلیف و جشنواره‌ای که ممکن است آسیب ببیند.

بهتر بود تا زمان معرفی اعضای جدید شوراها و معاونت‌ها، لااقل شوراهای قبلی به کارشان ادامه دهند تا کار تولید سینمای ایران لنگ نزند. فراموش نکنیم که این روزها در دقیقه 90 فصل تولید برای جشنواره به سر می‌بریم.

منبع: صبح نو