پلاسکویی دیگر در کلانشهر شیراز

حادثه ساختمان پلاسکو، برای بسیاری از شهروندان شیرازی خاطره تلخی را زنده کرد که چهارسال قبل در این شهر حادث و منجر به جان‌باختن تعدادی از ماموران آتش‌نشانی در این شهر شد. حادثه‌ای که شاید به واسطه وقوع در نقطه‌ای خارج از مرکز ایران، ابعاد وسیعی به خود نگرفت و آرام آرام فراموش شد!

کد خبر: ۲۳۶۰۷

۰۲ بهمن ۱۳۹۵ / ۱۸:۱۷

به گزارش روزپلاس ، مردم و بسیاری از صاحب‌نظران اعتقاد دارند که در ایران خیلی زود فجایع و حوادث از خاطر محو شده و به فراموشی سپرده می‌شوند، همانگونه که حادثه غم‌بار زلزله بم را فراموش کردیم و پیش از آن زلزله شهرستان قیر و کارزین و بوئین‌زهرا و رودبار را!! همانطور که حادثه سایت دفن زباله برمشور شیراز حالا به یک خاطره در میان آرشیو ذهن بعضی شهروندان تبدیل شده است!

این در حالی است که بار دیگر شاهد و ناظر و منعکس کننده اظهار نظرها و واکنش‌های متعددی از سوی مسئولان در سطوح مختلف هستیم. مسئولانی که از لزوم توجه به این تجارب تلخ و درس عبرت گرفتن از آنها گفته می‌شود اما نگرانی‌ها آرام آرام به فراموشی سپرده شده و در سایه سیاست و فعالیت‌های سیاسی، به انزوای آرشیوها کشانده خواهد شد.

صاحب‌نظران تاکید دارند که در وقوع چنین حوادثی باید متوجه بود که این رخدادها برای اولین و آخرین بار حادث نشده و هر زمان ممکن است در نقطه‌ای دیگر شاهد چنین اتفاقی باشیم. بنابراین مهمتر از آنکه به‌دنبال یافتن مقصر باشیم، علت‌ها را یافته، زمینه‌های بروز را به شکلی کاملا علمی و تخصصی بشناسیم و برای ممانعت از بروز حوادث و کاستن از ابعاد فاجعه بار آنها، برنامه ریزی داشته باشیم.

امروز بسیاری از صاحب‌نظران و کارشناسان اعتقاد دارند که احتمال تکرار حادثه تلخ ساختمان پلاسکو، در سایر کلانشهرها نظیر شیراز وجود دارد و اگر مسئولان چاره‌ اندیشی مناسبی برای ممانعت از وقوع چنین مشکلاتی را نداشته باشند، بعید نیست که این تجربه تکرار شود.

شاید آن زمان که یک حریق کوچک در سایت برمشور حادث شد، کسی گمان نمی‌کرد آن حادثه تبدیل به یک بحران شده و 9 آتش‌نشان را قربانی کند! آتش‌نشانانی که حالا سالی یکبار خانواده‌هایشان را صدا کرده و با دادن هدیه‌ای، از آنها دلجویی می‌کنیم! بدون اینکه یادمان باشد فقدان پدر، چه رخ‌دادها و عوارضی را برای اعضای یک خانواده به‌دنبال خواهد داشت!؟

حادثه برمشور شیراز، ابعاد مالی نداشت، آتش‌نشانان در آن نقطه، به ظاهر جان کسی را نجات نداده بودند یا در مسیر نجات کسی، قربانی نشدند! حتی بعضی قربانیان را مقصر اصلی قلمداد کردند چرا که تخصص کافی برای مهار آتش‌در یک سایت دفن زباله نداشتند! اما امروز و در حادثه پلاسکو، ارتباط این فاجعه با نجات جان صدها نفر و تبعات مالی آن به‌علاوه وقوع حادثه در پایتخت، زمینه‌ساز واکنش‌های فراوان شده است.

آنچه البته از نگاه کارشناسان باید مد نظر قرار گیرد، علت وقوع چنین حوادثی و بکارگیری راهکارهایی ممانعت از تکرار آنها است. پذیرفتن این واقعیت که شهرهای بزرگ ایران هیچ یک مصون از وقوع چنین رخدادهایی نیستند؟ اینکه سیستم‌های مدیریت بحران و مقابله با بحران در ایران تا چه اندازه، با استانداردهای جهانی در ابعاد مختلف انطباق دارد.

نماینده مردم شیراز در مجلس شورای اسلامی، اعتقاد دارد که بافت‌های تاریخی و فرسوده شهری و بسیاری از ساختمان‌های تجاری در نقاط مختلف ایران، به دلیل برخوردار نبودن از شاخص‌های ایمن و استاندارد، می‌تواند نقاطی بحرانی بالقوه محسوب شوند.

بهرام پارسایی در جمع خبرنگاران ضمن بیان تسلیت به بازماندگان حادثه پلاسکو در تهران و با تاکید بر اینکه ابعاد این حادثه بسیار بزرگ و تاثیرگذار بوده است، خاطرنشان کرد: وقوع چنین حوادثی برای همه مدیران و برنامه‌ریزان شهری در سراسر کشور باید عبرت‌آموز و مایه تجربه باشد.

پارسایی با تاکید براینکه بازار وکیل شیراز، به شکل بالقوه استعداد هر حادثه‌ای نظیر آتش‌سوزی را دارد، گفت: به واسطه نبود شرایط ایمنی و استانداردهای مربوطه، اگر حادثه‌ای در بازار وکیل حادث شود، به حتم ابعاد گسترده‌ای پیدا می‌کند.

نماینده مردم شیراز در مجلس معتقد است که مدیران و برنامه‌ریزان در کلان‌شهرها، اماکن و جایگاه‌های پر خطر را شناسایی کرده و در قالب یک برنامه منسجم با استفاده از راهکارهای قانونی، رفع مشکلات این ساختمان‌ها و اماکن را در دستور کار قرار دهند.

نایب رئیس شورای اسلامی شهر شیراز نیز معتقد است که بازار وکیل در این شهر هم‌اینک ایمن نبوده و در صورت بروز حوادثی نظیر آتش‌سوزی، امکان رقم خوردن فاجعه‌ای نظیر آنچه در ساختمان پلاسکو حادث شد، در این بازار و مجموعه‌های اطراف آن وجود دارد.

محمودرضا طالبان در جمع خبرنگاران ضمن ابراز همدردی با بازماندگان حادثه ساختمان پلاسکو و بیان تسلیت به واسطه شهادت قهرمانان آتش‌نشانی تهران، وقوع حادثه آتش‌سوزی در آن مجموعه و تبدیل آن به یک فاجعه را هشداری جدی به تمام مدیران شهری در کلان‌شهرهای مختلف، به‌ویژه شیراز دانست.

وی گفت: حادثه ساختمان پلاسکو، ابعاد مختلفی دارد که یکی از آنها، بی‌توجهی به رعایت مسائل ایمنی و استانداردهای مطرح در این زمینه است.

طالبان تاکید کرد: این بی‌توجهی از سوی مالکان مجتمع، بهره‌برداران، مستاجران، حتی مراجعه کنندگان و از همه مهمتر ناظران و متولیان امر در حوزه نظارت و مدیریت شهری باید مورد توجه قرار گیرد.

این عضو شورای اسلامی شهر شیراز تاکید دارد که بی‌توجهی به مسائل ایمنی، در تمام سازه‌ها، یک موضوع مهم و متاسفانه در تمام بخش‌ها مشهود است، گفت: باید بدانیم که حادثه خبر نمی‌کند و یکی از مسئولیت‌های سازمان‌ها و نهادها، توجه به نکات پیشگیرانه از حوادث است.

طالبان با بیان اینکه ساختمان پلاسکو مانند یک بمب ساعتی در مرکز تهران بود که بلاخره منفجر شد، گفت: در بسیاری از کلانشهرها، خصوصا شیراز چنین اماکنی و نقاطی را داریم که هرآن می‌تواند فاجعه‌ای به بار آورد.

او بازار وکیل و تمام بازارها و انشعاب‌های این مجموعه را، یکی از نقاط غیرایمن در شیراز دانست و تاکید کرد: اگرچه به لحاظ شکلی، بازار وکیل با ساختمان پلاسکو قابل قیاس نیست اما به لحاظ انباشتگی مواد قابل اشتعال و نوع فعالیت‌های این بازار و خصوصیت‌های فیزیکی، اگر حریقی در این منطقه حادث شود، قطعا به سرعت مجموعه‌ای گسترده را در بر می‌گیرد و احتمال وقوع فاجعه‌ای را به‌دنبال خواهد داشت.

طالبان تصریح کرد: به نظر می‌رسد مجموعه‌های شهرداری، شورا، آتش‌نشانی، میراث فرهنگی و تمام نهادها و سازمان‌های مرتبط باید فکری جدی و اساسی برای ارتقا ایمنی و لحاظ کردن استانداردهای ایمنی را برای بازار وکیل، داشته باشند.

او خواستار تخصیص اعتبارات لازم از سوی نهادهای ذیربط به بحث ایمن‌سازی بازار شد و گفت: این موضوع تا حدود زیادی به مالکان و بهره‌برداران از اماکن تجاری در بازار وکیل هم دارد.

نایب رئیس شورای اسلامی شیراز تاکید کرد: یکی از ابعاد بازار وکیل که نباید از نظر دور بماند، بحث تاریخی و فاخر بودن این بنا است که بر اهمیت حفظ و نگهداری مناسب آن می‌افزاید.

شهردار شیراز نیز پیش از این حادثه در ساختمان پلاسکو را تلنگری برای مدیران و مسئولان و شهروندان همه کلان‌شهرها دانست و بر لزوم توجه به درس‌های این حوادث تاکید کرد.

علی‌رضا پاک‌فطرت در جمع خبرنگاران و در واکنش به حادثه آتش‌سوزی و فروریختن ساختمان پلاسکو در تهران، گفت: بخشی از مدیریت بحران، بهره‌گرفتن از تجارب تلخ در مسیر بهبود شرایط برای آینده است.

شهردار شیراز معتقد است که نهادها و سازمان‌های مسئول در تمام شهرهای ایران، باید با انجام رصدهای دقیق، نقاط بحرانی را شناسایی کرده و احتمال بروز وقایعی نظیر این حادثه تلخ را قبل از وقوع شناخته و از چنین حوادث فاجعه باری پیشگیری کنند.

برخی صاحب‌نظران معتقد هستند که اکنون هم تنها در حد شعار، مانده‌ایم و در عمل ساختمان‌ها، توجه کافی به ایمن‌سازی، مد نظر قرار ندارد.

اکثر ساختمان‌های جدید تجاری و خدماتی در شیراز فاقد شاخص‌های استانداردهای ایمنی بوده و از نظر کارشناسان، شاخص‌های مورد نظر را ندارند اما اینکه چگونه به چنین ساختمان‌هایی پایان کار داده شده یا سازمان نظام مهندسی چگونه مهر خود را پای برگه‌های نظارت بر این ساختمان‌ها حک کرده، جای سئوال دارد.

بی‌تردید یکی از معضلات امروز، نظارت ناکافی سازمان‌ها و نهادهای متولی، خصوصا سازمان نظام مهندسی بر روند اجرای تاسیسات در ساختمان‌ها، به‌ویژه سازه‌های با کاربری تجاری و خدماتی است.

این ادعا که در شیراز، هنوز هم به راحتی امکان دریافت پایان‌کار برای ساختمان‌های مختلف وجود دارد، از نگاه بسیاری صاحب‌نظران، بیراه نیست و قطعا مسئولان سازمان‌ها و دستگاه‌ها و نهادهای دولتی و خصوصی که براساس قانون در این حوزه مسئولیت دارند، باید پاسخگو باشند.

قطعا، تذکر دادن و پرونده‌سازی براساس تذکرها، برای مقابله با وقوع بحران و پیامدهای بحران، کفایت نمی‌کند. باید هوشیار باشیم تا از وقوع حوادثی نظیر فاجعه پلاسکود در عمل پیشگیری کنیم.

در این بین نباید مسئولیت رسانه‌ها و فعالان رسانه‌ها را نادیده گرفت. قطعا در کنار اطلاع‌رسانی از وقوع حوادث، ضرورت فرهنگسازی و آگاهی بخشی، موضوعی است که به اعتقاد بسیاری، توسط اغلب رسانه‌ها مورد غفلت قرار گرفته است. اینکه خبرنگاران و فعالان رسانه‌ای تنها به انتظار وقوع یک رویداد باشند تا به اطلاع‌رسانی اهتمام ورزند، به یک بخش از وظایف خود عمل کرده‌اند. بخش مهم وظایف رسانه‌ای، آگاهی بخشی است و باید بیش از گذشته مد نظر قرار گیرد.

ایسنا/