شعله ور شدن مجدد تنش بر سر کریدور سیونیک

ارمنستان و جمهوری آذربایجان بر سر مسئله کریدور سیونیک و بازگشایی مسیرهای ارتباطی دچار اختلاف‌نظر جدی هستند. در حالی که مقامات ارمنی هرگونه مسیر فراسرزمینی را خط قرمز خود می‌دانند، مقامات ترکیه و آذربایجان بر لزوم بازگشایی هرچه سریع‌تر آن تأکید دارند.

کد خبر: ۳۱۱۳۰۷

۲۵ مهر ۱۴۰۳ / ۱۲:۱۰

به گزارش روزپلاس، موضوع کریدور سیونیک موسوم به زنگه‌زور بار دیگر در دستور کار مذاکرات مقامات بلندپایه ترکیه و جمهوری آذربایجان قرار گرفته است. این در حالی است که مقامات ارمنستان اعلام کرده‌اند که هرگونه مسیر فراسرزمینی خط قرمز این کشور است.

نعمان کورتولموش، رئیس مجلس ملی ترکیه، پیش از دیدار با آلن سیمونیان، رئیس مجلس ملی ارمنستان، در ژنو در گفتگو با همتای آذربایجانی خود ابراز امیدواری کرد که کریدور زنگه‌زور در آینده نزدیک افتتاح شود و به نفع آذربایجان، ترکیه و سایر مردم منطقه باشد.

سرگیس خاندانیان، رئیس کمیسیون روابط خارجی مجلس ملی ارمنستان، در گفتگو با خبرنگاران گفت: اگر آن‌ها به استفاده از این اصطلاح ادامه دهند، باید فرض کنیم که حداقل در مورد یک مسیر فراسرزمینی صحبت می‌کنند که خط قرمز ما است.

خاندانیان تأکید کرد که استفاده از اصطلاح "کریدور زنگه‌زور" برای ارمنستان غیرقابل‌قبول است.

وی افزود: بله، ما آماده‌ایم تمام زیرساخت‌های حمل‌ونقل منطقه را از طریق ارمنستان باز کنیم، اما بر اساس اصولی که بارها در مورد آن صحبت کرده‌ایم؛ بنابراین، استفاده از این اصطلاح که سال‌ها توسط آذربایجان در چارچوب ادعاهای ارضی علیه ارمنستان یا در چارچوب داشتن یک مسیر فراسرزمینی به کار رفته است، به هیچ‌وجه به اثربخشی این روند کمک نمی‌کند.

رئیس کمیسیون روابط خارجی مجلس ملی ارمنستان در پاسخ به این سؤال که آیا این اختلافات می‌تواند منجر به تشدید تنش شود و آیا نگرانی وجود دارد که جمهوری آذربایجان ممکن است با توسل به زور این مسیر فراسرزمینی را باز کند، گفت: تا زمانی که در مذاکرات پیشرفتی حاصل نشود و معاهده صلح امضا نشود امکان تشدید تنش وجود دارد. ما با پیشنهاد خود نشان می‌دهیم که آماده امضای سریع آن هستیم و اگر در مورد موضوع رفع انسداد نیز پیشرفتی نداشته باشیم، طبیعتاً تنش و بی‌ثباتی در منطقه ادامه خواهد یافت.

ایروان و باکو توافق کرده بودند که پس از امضای معاهده صلح به موضوع رفع انسداد بازگردند، اما در ماه گذشته، این موضوع در مرکز بحث اکثر کشورهای منطقه قرار گرفته است.

باکو و مسکو، ارمنستان را به عدم انجام تعهدات خود در بیانیه 9 نوامبر 2020 متهم می‌کنند و ایروان در پاسخ پیشنهاد می‌کند که روند رفع انسداد با حفظ حاکمیت کشورها در اسرع وقت آغاز شود.

ایروان در آغاز سال جاری رویه‌های ساده‌تری را پیشنهاد کرده

باکو به پیشنهادات ایروان برای رفع انسداد و همچنین به برنامه "چهارراه صلح" پاسخی نداده است. خاندانیان، رئیس کمیسیون روابط خارجی مجلس ملی ارمنستان، گفت که ایروان رویه‌های ساده‌ای را پیشنهاد کرده است. به گفته خاندانیان، این پیشنهاد در آغاز سال جاری ارائه شده است.

وی افزود: صحبت از رویه‌های ساده‌ای است که با استفاده از آن‌ها می‌توان عبور از مناطق غربی آذربایجان به نخجوان را با ساده‌سازی رویه‌های گمرکی، استفاده از فناوری‌های دیجیتال و غیره سازماندهی کرد. پیشنهاد بزرگ "چهارراه صلح" است که تمام مسیرهای ارتباطی - راه‌آهن و جاده‌ها - را باز می‌کند و همچنین سایر مسیرهای ارتباطی مانند خطوط برق، خطوط لوله گاز، کابل‌های اینترنتی و غیره را در نظر می‌گیرد و در مورد عبور از آن بخش خاص، پیشنهادی برای رویه‌های ساده به آذربایجان ارائه شده است. اما هیچ پاسخ رسمی دریافت نشده است.

لغو دیدار روسای پارلمان‌های ارمنستان و جمهوری آذربایجان در ژنو

از دیروز هیچ توضیحی در مورد علت لغو دیدار روسای پارلمان‌های ارمنستان و جمهوری آذربایجان در ژنو ارائه نشده است. تنها به طور رسمی اعلام شد که طرف آذربایجانی در آخرین لحظه از توافق قبلی خودداری کرده و آلن سیمونیان شخصاً قول داده که در مورد دلایل آن صحبت کند. طبق گزارش‌های اولیه، قرار بود آن‌ها در مورد تلاش‌ها برای صلح گفتگو کنند.

این دیدار به ویژه در بحبوحه اختلافات ارمنستان و جمهوری آذربایجان بر سر امضای معاهده صلح لغو شد.

در هفته‌های اخیر، باکو بارها پیشنهاد ارمنستان مبنی بر امضای معاهده با موارد توافق شده و موکول کردن اختلافات به بعد را رد کرده است.

آنکارا مرتباً عادی‌سازی روابط ارمنستان و ترکیه را به توافقات ارمنستان و جمهوری آذربایجان مرتبط کرده است. رئیس پارلمان ترکیه در پستی در X (توییتر سابق) در مورد دیدار دیروز خود با همتای آذربایجانی خود نیز تأکید کرد که "ما همیشه دوشادوش برادر آذربایجانی خود هستیم."

کورتولموش در دیدار با سیمونیان در مورد "کریدور زنگه‌زور" صحبت نکرد.

در حالی که دیدار سیمونیان و صاحبه غفار اوا لغو شد، آلن سیمونیان، رئیس مجلس ملی ارمنستان و نعمان کورتولموش، رئیس مجلس ملی ترکیه، دیروز در حاشیه مجمع عمومی اتحادیه بین پارلمانی در ژنو دیدار کردند.

به گفته قانون‌گذاران، دستور کار این دیدار عادی‌سازی روابط ارمنستان و ترکیه و مذاکرات ارمنستان و جمهوری آذربایجان بود. رئیس مجلس ملی ارمنستان آمادگی طرف ارمنی را برای روند صلح مجدداً تأیید کرد.

در دیدار دیروز، طرف ترکیه بر دستور کار دوجانبه تأکید کرد و برخلاف بیانیه دیدار با غفار اوا، هیچ اشاره‌ای به "کریدور زنگه‌زور" نکرد. کورتولموش در مورد اولویت‌های ترکیه از جمله کاهش تنش و عادی‌سازی روابط دوجانبه صحبت کرد. رئیس مجلس ترکیه گفت که عادی‌سازی روابط فقط می‌تواند برای هر دو طرف مفید باشد.

اگرچه مقامات بلندپایه ترکیه مرتباً در مورد بهبود روابط صحبت می‌کنند، اما آنکارا تقریباً به مدت سه سال هیچ اقدام ملموسی در جهت صلح انجام نداده است. مرز بسته با ارمنستان برای بیش از سه دهه همچنان بسته است و روابط دیپلماتیک نیز برقرار نشده است.