بررسی/

«کابین»/ کلیشه‌زدایی از نسل زد ایرانی یا نمایش بطالت محض

یک فعال رسانه در  یادداشتی مستند «کابین» را کلیشه‌زدایی از نسل زد ایرانی دانست.

کد خبر: ۳۱۷۱۲۳

۲۴ آذر ۱۴۰۳ / ۱۱:۵۴

به گزارش روزپلاس، محمد تقی زاده فعال رسانه در یادداشتی به مستند «کابین» ساخته یاسر خیر که در هجدهمین جشنواره «سینماحقیقت» حضور دارد، پرداخت.

متن این یادداشت به شرح زیر است:

«مستند «کابین» مستند نوآورانه‌ای است و در زمانه‌ای که نسل زد عنوان پیچیده‌ترین و در عین‌حال خاموش‌ترین نسل بعد از انقلاب جامعه ایران را به خود اختصاص داده، اطلاعات و جزییات جالبی درباره آنها ارائه می‌دهد که در نوع خود کم‌نظیر است.

در «کابین» با یک جمع از بچه‌های دهه ۷۰ و ۸۰ آشنا می‌شویم که شرح زندگی و به اصطلاح لایف استایل آنها برای مخاطبی که اطلاعات کم یا نادرستی درباره آنها دارد، می‌تواند مفید فایده باشد. شاید ویژگی اصلی مستند «کابین» همین قبح‌زدایی و کلیشه‌زدایی از نسل زد ایران باشد که تنها به برخی خوشگذرانی‌ها و بی‌عاری‌ها درمیان عموم مردم شناخته شده است اما تصویر این نسل در این مستند تا حدزیادی متفاوت، تازه و شگفت‌انگیز است.

در طول مستند «کابین» به طور ویژه با مانلی و آریا آشنا می‌شویم و به این واسطه به خانواده این دو و دوستان آنها نزدیک می شویم اما به نظر می‌رسد هدف اصلی مستند یا شاید یکی از اهداف آن واکاوی رابطه دختر پسری آریا و مانلی به عنوان مشت نمونه خروار است که بتوان به نسل زد و ویژگی‌های معاشرتی و فرهنگی اجتماعی آن نزدیک شد به همین خاطر است که مانلی در همان سکانس آغازین به صریح‌ترین شکل ممکن از پسر مورد علاقه خود می‌گوید و فیلمساز خیلی زود، جفت او را یافته و در ادامه شاهد ارتباطات جدی و عمیق این افراد در کنار استفاده از مواد مخدر و برخی رفت و آمدهایی هستیم که به زعم نسل‌های گذشته، بطالت محض محسوب می‌شود.

از این رو می‌توان علاوه بر کلیشه‌زدایی، عنوان ساختارشکنی نیز به مستند «کابین» الصاق کرد چرا که نه تنها قصد دارد تصویر عمومی از نسل زد را مخدوش و تغییر دهد بلکه سعی دارد با نزدیک شدن به سوژه‌ها محتوایی ساختارشکنانه از آنچه به ظاهر ناهنجاری نسل جدید عنوان می شود، به تصویر در بیاورد.

در «کابین» جسارت نسل زد و شجاعت آنها گویی به یاسر خیر مستندساز نیز تسری پیدا کرده است چرا که شاهد تصاویر و جزییاتی نوآورانه و البته جسورانه هستیم که پیش از این امکان طرح و بحث آن در قالب سینمای مستند میسر نبود. گویی نوعی بلندنظری و تغییر نگرش در مواجهه با نسل جدید ایرانی در دستور کار سیاست‌گذاران سینمایی قرار گرفته تا بتوان به نوعی صدای این جامعه مهم و موثر به گوش مسئولان و دیگر هموطنان رسیده شود.

در مستند «کابین» نسل زد به عنوان نسلی بی‌پروا، صریح و شجاع تصویر می‌شوند که در عین حال در جستجوی خواسته‌های خود از زندگی بدون هیچ رودربایستی هستند. مانلی دختر اصلی فیلم و آریا به عنوان زوج او در یک مقطع، خیلی عمیق و مستقیم خواسته‌های خود از زندگی و رابطه را مطرح می‌کنند به نحوی‌که شاید یک جوان میانسال دهه شصت یا پنجاهی نیز به اندازه آنها خواسته‌های خود از زندگی و ارتباط با پارتنر خود را نداند و درباره آن اظهار بی‌اطلاعی کند. در واقع، «کابین» تصویری مستند از نسلی نادیده‌گرفته شده است که دوست دارد صدای آن شنیده شود و از این رو به صریح‌ترین، بلندترین و شجاعانه‌ترین شکل ممکن و هر جا که لازم باشد خواسته‌های خود را مطرح می‌کند.»