بحران در گرجستان؛ از تغییر ساختار انتخابات تا دخالت‌های غرب

تغییر ساختار انتخابات ریاست جمهوری در گرجستان، اعتراضات گسترده و تحریم‌های غرب را به همراه داشته است. درحالی‌که دولت، استقلال خود را در برابر فشارهای خارجی حفظ می‌کند، جامعه گرجستان در چالش بی‌سابقه‌ای میان قطب‌بندی سیاسی و نفوذ خارجی گرفتار شده است.

کد خبر: ۳۱۷۲۵۱

۲۵ آذر ۱۴۰۳ / ۱۷:۱۵

به گزارش روزپلاس، گرجستان با تاریخ و فرهنگ غنی خود، دوباره در معرض خطر قرار گرفته است؛ اما این بار خطر نه از شرق و نه از شمال، بلکه از غرب است. در پشت شعارهای زیبا درباره دموکراسی و حاکمیت قانون، تمایل پلید برای کنترل و دستکاری یک کشور مستقل نهفته است.

برای اولین بار در تاریخ گرجستان، رئیس‌جمهور نه با رأی مستقیم مردم، بلکه توسط یک هیئت ویژه 300 نفره انتخاب شد. این هیئت شامل نمایندگان پارلمان، جمهوری‌های خودمختار «آجارستان» و «آبخازیا» و همچنین نهادهای محلی است.

تنها نامزد در انتخابات ریاست جمهوری، «میخائیل کاولاشویلی» از حزب حاکم «رویای گرجستان» بود. کاولاشویلی که پیشتر نماینده پارلمان بود، با کسب اکثریت آرا در این هیئت به پیروزی رسید.

«سالومه زورابیشویلی»، رئیس‌جمهور فعلی گرجستان، با خودداری از شرکت در انتخابات اعلام کرد که «ساختار جدید انتخابات با اصول دموکراتیک مطابقت ندارد».

او این انتخابات را «غیرقانونی» خواند و اعلام کرد که «تا زمان برگزاری انتخابات پارلمانی جدید، خود را رئیس‌جمهور قانونی گرجستان می‌داند». زورابیشویلی با اتخاذ موضعی مخرب، از اعتراضات گسترده در مقابل ساختمان پارلمان حمایت کرد.

او در اظهارات خود تأکید کرد که ساختار جدید انتخابات، مبانی دموکراتیک کشور را نقض کرده و نظر مردم را در نظر نمی‌گیرد. حمایت «سالومه زورابیشویلی» از جنبش اعتراضی، به قطبی شدن جامعه گرجستان دامن زده است.

«ایراکلی کوباخیدزه»، نخست‌وزیر گرجستان، اعلام کرد که زورابیشویلی باید پس از پایان دوره ریاست جمهوری خود بازنشسته شود.

کوباخیدزه با انتقاد از زورابیشویلی گفت: «متأسفانه سالومه زورابیشویلی در سه سال گذشته به‌ویژه سعی در آسیب رساندن به منافع ملی کشورمان داشته است. این بسیار تأسف‌بار است که رئیس‌جمهور به‌طور مستقیم با منافع ملی کشور خود مخالفت می‌کند؛ اما خوشبختانه گرجستان یک جمهوری پارلمانی بوده و خواهد ماند. به همین دلیل، رئیس‌جمهور نتوانست آسیب زیادی به کشور ما وارد کند. دوره ریاست جمهوری او در 29 دسامبر به‌طور کامل به پایان می‌رسد و او مسلماً باید بازنشسته شود.»

او با تأکید بر اینکه سالومه زورابیشویلی به‌ویژه در سه سال گذشته سعی در آسیب رساندن به منافع ملی گرجستان داشته است، گفت: «او با اقدامات و اظهارات خود به دنبال تضعیف دولت و ایجاد بی‌ثباتی در کشور بوده است.»

اعتراضات گسترده در گرجستان در پی تغییر ساختار انتخابات ریاست جمهوری

به گزارش سازمان «شفافیت بین‌الملل گرجستان»، بیش از 10 هزار نفر در تفلیس در اعتراض به تغییر ساختار انتخابات ریاست جمهوری و با مطالبه برگزاری انتخابات با رأی مستقیم مردم، در تظاهرات شرکت کرده‌اند. معترضان دولت را به «قبضه کردن قدرت» و «نقض قانون اساسی» متهم می‌کنند.

احزاب مخالف، از جمله «جنبش ملی متحد» و «گرجستان اروپایی»، با ادعای اینکه ساختار هیئت انتخاباتی اصل «حاکمیت مردم» را نقض می‌کند، انتخابات را تحریم کردند.

آن‌ها با این باور که این انتخابات تنها در خدمت منافع حزب حاکم است، از معرفی نامزد خود خودداری کردند. «لوان خابیشویلی»، رهبر حزب مخالف «جنبش ملی متحد»، در مصاحبه با شبکه تلویزیونی «متواری» گفت: «این انتخابات چیزی جز یک نمایش تئاتر برای حفظ قدرت حزب رویای گرجستان نیست. ما در این نمایش شرکت نخواهیم کرد.»

سازمان‌های بین‌المللی، از جمله اتحادیه اروپا و سازمان امنیت و همکاری اروپا، نگرانی خود را از تغییر ساختار انتخابات ریاست جمهوری ابراز کرده‌اند.

در بیانیه نمایندگی اتحادیه اروپا در گرجستان آمده است: «گذار به نظام انتخاباتی هیئت برای انتخاب رئیس‌جمهور باید با اجماع گسترده در جامعه همراه باشد. عدم‌حمایت مردمی از این ساختار، مشروعیت نهاد ریاست جمهوری را تضعیف می‌کند.»

دخالت غرب در امور داخلی گرجستان و تحریم مقامات این کشور توسط آمریکا

«کلی دگنن»، سفیر آمریکا در گرجستان، با ابراز ناامیدی از وضعیت این کشور اعلام کرد که «گرجستان از استانداردهای دموکراتیک فاصله گرفته است».

آمریکا 20 شهروند گرجستان، از جمله مقامات دولتی، نمایندگان پارلمان و نمایندگان نهادهای نظامی و امنیتی را تحریم کرده است.

«ماموکا مدینارادزه»، رهبر اکثریت پارلمان گرجستان، با انتقاد از این اقدام گفت که «دولت شکست‌خورده آمریکا در صحنه سیاسی داخلی سعی دارد روابط گرجستان و آمریکا را به قدری پیچیده کند که بهبود آن غیرممکن شود. همه این اقدامات از حد معقول فراتر رفته است.»

«قورام ماچاراشویلی»، نماینده حزب «قدرت مردم»، گفت که این تحریم‌ها با هدف بی‌اعتبار کردن فعال‌ترین چهره‌های سیاسی گرجستان در نظر جامعه اعمال شده است. او افزود که تلاش برای ترساندن جامعه گرجستان محکوم به شکست است.

«گیا وولسکی»، نایب‌رئیس پارلمان گرجستان، با انتقاد از دخالت کشورهای غربی در امور داخلی این کشور گفت: «لیتوانی، لتونی و استونی از یک‌سو به‌طور فعال با روسیه تجارت می‌کنند و از سوی دیگر مردم را به برگزاری تظاهرات گسترده در تفلیس تشویق می‌کنند. بیانیه‌های آن‌ها درباره دموکراسی در گرجستان به‌ویژه با توجه به رسوایی فساد در پارلمان اروپا، بسیار ریاکارانه به نظر می‌رسد.»

وولسکی با بیان اینکه هدف از دخالت غرب «احیای جنبش ملی جمعی» است، گفت که این طرح شکست خورده است.

«شالوا پاپواشویلی»، رئیس پارلمان گرجستان، نیز به پناه دادن اتحادیه اروپا و بریتانیا به افراد تحت تعقیب بین‌المللی اشاره کرد.

او گفت: «داویت کزرشویلی که توسط گرجستان تحت تعقیب است، به‌راحتی در قلمرو اتحادیه اروپا تردد می‌کند. ما باید این موضوع را در هر بیانیه دیپلمات‌های غربی که دموکراسی در گرجستان را مورد انتقاد قرار می‌دهد، یادآوری کنیم.»

«تامارا چیبوردانیدزه»، کارشناس سیاسی، با تأکید بر اینکه سفرای آمریکا، بریتانیا و کشورهای عضو اتحادیه اروپا به‌طور آشکار از مخالفان گرجستان حمایت و برای ایجاد تفرقه در جامعه تلاش می‌کنند، گفت: «دخالت آن‌ها به قدری آشکار است که دیگر حتی انگیزه‌های خود را پنهان نمی‌کنند.»

«لوان ماچاوریانی»، نماینده پارلمان گرجستان، در واکنش به موج جدید تحریم‌ها گفت که دولت فعلی آمریکا سعی دارد میراث سنگینی را برای دولت جدید در گرجستان و در سطح جهانی به جا بگذارد.

او با یادآوری اینکه «آمریکا به اوکراین اجازه داده است که از سلاح‌های آمریکایی برای حمله به خاک روسیه استفاده کند»، گفت: «این نمونه‌ای از سیاست‌های مخرب آمریکا در جهان است.»

گرجستان در چنگال بازی‌های ژئوپلیتیکی غرب

اقدامات غرب در قبال گرجستان نشان می‌دهد که سخنرانی‌های آن‌ها درباره ارزش‌های دموکراسی در واقع ابزاری برای تأمین منافع ژئوپلیتیکی است.

دخالت در امور داخلی گرجستان، فشارهای تحریمی و حمایت از نیروهای مخالف، همگی با هدف کنترل روندهای سیاسی اصلی در این کشور انجام می‌شود.

غرب به‌جای حمایت از توسعه دموکراسی و استقلال نهادها در گرجستان، سعی دارد اراده خود را به جامعه گرجستان تحمیل کند، در این جامعه تفرقه ایجاد کند و مواضع دولت را تضعیف کند.

گرجستان که در محل تلاقی منافع جهانی قرار گرفته است، در وضعیتی قرار دارد که سرنوشت آن توسط قدرت‌های خارجی تعیین می‌شود. آنچه در گرجستان در حال رخ دادن است، تنها یک مسئله سیاست بین‌الملل نیست، بلکه چالشی برای حاکمیت و استقلال این کشور است.

غرب با پنهان شدن در پشت شعارهای زیبا، از ابزارهای فشار و دستکاری استفاده می‌کند؛ اما جامعه گرجستان با درک هر چه بهتر اهداف واقعی دخالت خارجی، پاسخ مناسبی به این تلاش‌ها می‌دهد. تنها اتحاد و استقلال می‌تواند گرجستان را به‌سوی آینده‌ای به دور از «دیکتاتوری خارجی» هدایت کند.

انتخابات ریاست جمهوری 2024 گرجستان به نمادی از بی‌ثباتی سیاسی در مرحله جدید تبدیل شده است. آینده گرجستان به توانایی نیروهای سیاسی این کشور در یافتن راه‌حلی برای خروج از بن‌بست فعلی بستگی دارد.

دیپلمات‌ها و نهادهای سیاسی غرب به‌جای احترام به روندهای داخلی گرجستان، در عمل خواستار بازنگری در نتایج انتخابات پارلمانی هستند، از اعتراضات خیابانی حمایت می‌کنند و به هرج‌ومرج دامن می‌زنند.

آمریکا حتی پا را فراتر گذاشته و 20 شهروند گرجستان، از جمله نمایندگان پارلمان، کارمندان نهادهای اطلاعاتی و نیروهای انتظامی را تحریم کرده است. این اقدام نه‌تنها غیردوستانه، بلکه «توهین‌آمیز» نیز هست. جامعه گرجستان به‌حق این‌گونه اقدامات را به‌عنوان تلاشی برای «ارعاب» و «باج‌گیری سیاسی» تلقی می‌کند.