تحلیل کارشناسان آذربایجانی از اهداف سفر حاجی‌اف به ایران

کارشناسان آذربایجانی معتقدند که سفر «حکمت حاجی‌اف» دستیار رئیس‌جمهور آذربایجان، به تهران و دیدار با مقامات ارشد ایران با اهداف عمیقی از جمله تسریع در ایجاد ارتباط مستقیم باکو به نخجوان از طریق خاک ایران با توسعه مسیر ارتباطی انجام شده است.

کد خبر: ۳۲۱۹۳۵

۱۶ بهمن ۱۴۰۳ / ۱۱:۳۸

به گزارش روزپلاس، به نظر می‌رسد که پس از سال‌ها تنش و فراز و نشیب در روابط ایران و جمهوری آذربایجان، دو کشور در حال نزدیک شدن به یکدیگر و آغاز دوران جدیدی از همکاری و دوستی هستند.

سفر اخیر حکمت حاجی‌اف، دستیار رئیس‌جمهور آذربایجان، به تهران و دیدار با مقامات ارشد ایران، از جمله مسعود پزشکیان رئیس‌جمهور کشورمان، نشان‌دهنده عزم دو کشور برای بهبود روابط و رفع سوء تفاهمات است.

در این دیدارها، دو طرف بر اهمیت گسترش روابط در زمینه‌های مختلف، از جمله سیاسی، اقتصادی و فرهنگی، تأکید و همچنین در مورد برخی از مسائل چالش‌برانگیز نیز گفتگو کردند.

حاجی‌اف در این دیدارها با بیان اینکه هیچ‌گونه تهدیدی از سوی جمهوری آذربایجان متوجه ایران نخواهد بود، بر تمایل باکو برای گسترش روابط با تهران تأکید کرد. مقامات ایرانی نیز با اشاره به روابط دوستانه و خویشاوندی بین مردم دو کشور، بر ضرورت گسترش این روابط در سطح دولتی و خصوصی تأکید کردند.

همچنین در این دیدارها به پایین بودن حجم تجارت دوجانبه اشاره و بر ضرورت افزایش آن از طریق تعیین پروژه‌های کلان اقتصادی و تجاری و همچنین جلب تجار و سرمایه‌گذاران تأکید شد.

با وجود این نشانه‌های مثبت در روابط دو کشور، هنوز هم چالش‌هایی در این روابط وجود دارد. به عنوان مثال، با وجود سفرهای متعدد مقامات دو کشور در سال‌های گذشته، از سال 2016 هیچ‌گونه سفری در سطح روسای جمهور بین دو کشور انجام نشده است.

اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه ایران، در واکنش به سفر حاجی‌اف به تهران و دیدار با مقامات ایرانی، ابراز امیدواری کرد که این سفرها به بهبود روابط دو کشور کمک کند. وی همچنین بر اهمیت امنیت قفقاز جنوبی برای ایران و تمایل این کشور برای کمک به تقویت امنیت و ثبات در منطقه تأکید کرد.

آیا دوران جدیدی از همکاری و دوستی بین ایران و جمهوری آذربایجان آغاز خواهد شد؟ در حال حاضر پاسخ به این سؤال دشوار است؛ اما نشانه‌های مثبت در روابط دو کشور نشان می‌دهد که احتمال بهبود روابط و شروع دوران جدیدی از همکاری و دوستی وجود دارد. با این وجود، هنوز هم چالش‌هایی در این روابط وجود دارد که دو طرف برای غلبه بر آن‌ها تلاش می‌کنند.

آشتی تهران - باکو در راه است؟

آیدین قلی‌اف، کارشناس سیاسی آذربایجانی، در گفتگو با روزنامه «ینی مساوات» با اشاره به سفر اخیر حکمت حاجی‌اف، دستیار رئیس‌جمهور آذربایجان، به تهران و دیدار با مقامات ارشد ایران، گفت که این سفر با اهداف عمیقی انجام شده است.

قلی‌اف با بیان اینکه حاجی‌اف دیدگاه‌ها و نظرات رئیس‌جمهور آذربایجان را منتقل می‌کند، افزود: «دیدار حاجی‌اف با مقامات ارشد ایران نشان می‌دهد که موضوعات مهمی که به نفع هر دو کشور است، در این دیدارها مطرح شده است. بدون شک، هر دو کشور به دنبال آغاز فصل جدیدی در روابط خود هستند و برای این منظور اقداماتی را انجام خواهند داد. احتمالاً پس از این دیدارها، مواردی که باعث نارضایتی آذربایجان می‌شود، در سیاست ایران حذف خواهد شد. طرف ایرانی همیشه به دنبال روابط خوب با همسایگان است.»

قلی‌اف تأکید کرد: «به نظر من، در مرحله جدید، ایران برای تسریع در ایجاد ارتباط مستقیم با نخجوان باید همکاری نزدیک‌تری با باکو داشته باشد. توسعه مسیر ارتباطی از جبرائیل به نخجوان از خاک ایران و در کنار رودخانه ارس یکی از مواردی است که ما می‌توانیم پس از مذاکرات حاجی‌اف شاهد آن باشیم. در شرایط فعلی ایران در عرصه بین‌المللی، گسترش روابط با آذربایجان می‌تواند منافع زیادی برای این کشور داشته باشد. کریدور آسیای مرکزی - آذربایجان - اروپا فرصت‌های زیادی برای ایران دارد که هنوز از آن‌ها استفاده نشده است. با بهبود روابط با آذربایجان، شانس‌های ایران برای استفاده از فرصت‌ها افزایش خواهد یافت. مذاکرات حاجی‌اف در تهران می‌تواند به برخی تغییرات لازم در سیاست منطقه‌ای ایران منجر شود.»

ایران به دنبال تنش‌زدایی با آذربایجان است

به گفته الخان شاهین اوغلو، کارشناس سیاسی آذربایجانی، سفر اخیر حکمت حاجی‌اف، دستیار رئیس‌جمهور آذربایجان، به تهران و دیدار با مقامات ارشد ایران به دلایل متعددی برای آذربایجان اهمیت دارد.

شاهین اوغلو در این باره گفت: «اولاً، به تهران یادآوری شد که آذربایجان به دنبال تنش با همسایه جنوبی خود نیست و به همکاری سودمند متقابل علاقه‌مند است. ثانیاً، با توجه به اینکه کریدور زنگه‌زور به دلیل مواضع ارمنستان به تعویق افتاده است، آذربایجان به مسیر عبوری از خاک ایران و در کنار رودخانه ارس اهمیت می‌دهد. ساخت پل بر روی این رودخانه در حال پایان است. راه‌اندازی هر چه سریع‌تر این مسیر عبوری از طریق ایران به نفع همه کشورهای منطقه خواهد بود. تهران نیز این موضوع را درک می‌کند. ثالثاً، اگرچه بارها گفته شده که روابط آذربایجان با کشورهای مختلف، از جمله اسرائیل و آمریکا، علیه ایران نیست، اما این موضوع دوباره در تهران به مقامات ایرانی یادآوری شد. رابعاً، باکو به همکاری با مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهور معتدل ایران، امیدوار است. پزشکیان نیز به همکاری با آذربایجان علاقه‌مند است. ممکن است که در مذاکرات در تهران، در مورد برگزاری دیدار روسای جمهور دو کشور در آینده نزدیک نیز گفتگو شده باشد.»