گزارش/

از شارون تا نتانیاهو؛ تکرار صحنه تحقیر اسرائیل در نتساریم

عقب‌نشینی ارتش صهیونیستی از محور نتساریم صرفا یک اقدام نظامی نیست، بلکه دارای ابعاد راهبردی مهمی بوده و نشان می‌دهد که مردم و مقاومت غزه توانستند معادلاتشان را تحمیل کنند؛ آن هم زمانی که اسرائیل گفته بود تحت هیچ شرایطی از این محور بیرون نمی‌رود.

کد خبر: ۳۲۲۳۸۵

۲۱ بهمن ۱۴۰۳ / ۱۳:۲۲

به گزارش روزپلاس، رسانه‌های صهیونیستی بامداد امروز گزارش دادند که ارتش اسرائیل عقب نشینی کامل خود از محور نتسارین در نوار غزه را آغاز کرده است.

روزنامه عبری گزارش داد که لشکر 116 ارتش اسرائیل در نزدیکی مرز غزه مستقر شده و تخلیه محور نتساریم به معنای عدم حضور نیروهای اسرائیلی در شمال نوار غزه است.

رادیو ارتش رژیم صهیونیستی هم گزارش داد که ارتش اسرائیل به طور کامل از محور نتساریم عقب‌نشینی کرده است.

کارت مهم نتساریم در مذاکرات آتش‌بس غزه

رسانه‌های عبری تاکید کردند که محور نتساریم عنصر مهمی در جاه طلبی اسرائیلی‌ها برای بازگشت به شهرک‌سازی در شمال نوار غزه بود. ارتش اسرائیل طی جنگی که بیش از 15 ماه طول کشید، به واسطه محور نتساریم، ارتباط مناطق شمالی و جنوبی نوار غزه را قطع کرده بود و می‌خواست شمال نوار غزه را هم به دو قسمت تقسیم و ارتباط شهر غزه با استان شمالی غزه را به طور کامل قطع کند.

اما نکات قابل توجهی در عقب نشینی ارتش رژیم صهیونیستی از محور نتساریم وجود دارد؛ آن هم بعد از اینکه اسرائیل و شخص بنیامین نتانیاهو، نخست وزیر این رژیم همواره تاکید داشتند که نیروهای اسرائیلی از این محور عقب نشینی نخواهند کرد.

محور نتساریم در همه دورهای مذاکرات آتش بس غزه در طول جنگ جزء موضوعات اساسی بود؛ زیرا همه طرف‌ها بر این باور بودند که هر کسی این محور را به سیطره خود در بیاورد، بعد از پایان جنگ بر غزه حکومت می‌کند.

شاید برخی تصور کنند که محور نتساریم صرفاً کریدوری است که اسرائیل در طول جنگ برای جدا کردن شمال و جنوب نوار غزه ایجاد کرد؛ اما حقیقت بسیار پیچیده‌تر و مهم‌تر از این‌هاست. در واقع رژیم صهیونیستی محور نتساریم را همواره به عنوان یک کارت مهم در مذاکرات می‌دید تا اطمینان حاصل کند بعد از جنگ هیچ نهاد مستقل وابسته به حماس در غزه ایجاد نخواهد شد.

در مقابل، مقاومت فلسطین هم محور نتساریم را همواره نقطه‌ای استراتژیک می‌داند و به همین دلیل در هر مذاکره‌ای، بر لزوم عقب نشینی کامل ارتش اشغالگر از این محور تاکید داشت. مقاومت به خوبی می‌دانست که اگر این جنگ ادامه هم پیدا کند، اسرائیل با استفاده از محور نتساریم به دنبال فرصتی برای سیطره بر نوار غزه خواهد بود.

پیشینه تاریخی محور نتساریم

رژیم اشغالگر صهیونیستی در سال 1977 شهرک نتساریم را در 5 کیلومتری شهر غزه ایجاد کرد که مساحت آن به 2.325 کیلومتر مربع می‌رسید و زمین‌های این شهرک به مرور به 4.3 کیلومتر مربع گسترش یافت تا مناطق حائل برای محافظت از شهرک نشینان صهیونیست را در آن زمان حفظ کند.

مقاومت فلسطینی‌ها ضد شهرک سازی‌های رژیم اشغالگر هم در آن زمان همچنان ادامه داشت و با تشدید حملات فلسطینی‌ها، رژیم صهیونیستی مجبور شد شهرک نشینان خود را در آگوست 2005 یعنی دو سال قبل از سیطره کامل حماس بر نوار غزه و عقب نشینی کامل اسرائیل از این باریکه بیرون ببرد. دستور عقب‌نشینی از این محور در آن زمان توسط «آریل شارون» نخست‌وزیر وقت رژیم صهیونیستی صادر شد.

اهمیت اقتصادی و سیاسی نتساریم

محور نتساریم دروازه‌ای به سوی بندر برنامه‌ریزی شده دولت جو بایدن، رئیس جمهور پیشین آمریکاست که قرار بود در ساحل غزه در نزدیکی منطقه «شیخ عجلین» ساخته شود. دولت بایدن ظاهرا با هدف تسریع در ارسال تجهیزات و کمک‌های نظامی به ارتش رژیم صهیونیستی، تضمین مداخله فوری آمریکا در امور غزه در صورت نیاز و تضمین ارتباط دائمی میان پایگاه‌های نظامی اسرائیل و آمریکا در منطقه، به دنبال ساخت این بندر بود.

اما یکی از دلایل مهم توجهات آمریکا به محور نتساریم این است که این محور سیطره بر میدان گازی غزه را تسهیل می‌کند و اهمیت اقتصادی نتساریم کمتر از اهمیت نظامی و سیاسی آن نیست.

رویای اشغالگران در سیطره بر نتساریم

در همین زمینه تحلیلگران معتقدند که سیطره رژیم صهیونیستی بر گذرگاه نتساریم بعد از گذشته دو دهه موجب می‌شد تا این رژیم، تلاش‌های خود را برای اجرای پروژه‌های اقتصادی، بهره‌برداری از منابع طبیعی موجود در منطقه نتساریم و سیطره بر میدان گازی غزه به ویژه گازهای موجود در میدان‌های دریایی 1 و 2 احیا کند؛ به خصوص اینکه برنامه‌های از پیش طراحی شده‌ای توسط آمریکا و اسرائیل برای سیطره بر منابع گازی غزه وجود دارد.

همچنین با سیطره رژیم صهیونیستی بر نتساریم و به دنبال آن تحت کنترل گرفتن منابع گازی غزه، صهیونیست‌ها می‌توانستند در صورت استخراج، پمپاژ و صادرات گاز غزه از طریق اتصال آن به شبکه گاز اسرائیل سالانه 3 میلیارد دلار سود کسب کنند.

یکی از پروژه‌های اقتصادی که رژیم صهیونیستی آرزو داشت با سیطره بر جغرافیای غزه به آن برسد، رویای اجرای طرح کانال بن گوریون است که جایگزین کانال سوئز شود و به این ترتیب اسرائیل به نفوذ گسترده‌ای در منطقه دست پیدا کرده و به یک قدرت بزرگ در سطح منطقه‌ای و بین‌المللی تبدیل شود؛ ضمن اینکه درآمدهای اقتصادی ساخت چنین کانالی بسیار بالاست.

چرا محور نتساریم برای صهیونیست‌ها بسیار مهم است؟

از جمله دیگر دلایل اهمیت محور نتساریم برای صهیونیست‌ها که به آن اشاره کردیم این است که محور نتساریم شمال نوار غزه را از مرکز و جنوب آن جدا می‌کند و بخشی از طرح رژیم اشغالگر برای تجزیه نوار غزه و تقسیم آن است.

یکی از دلایل اهمیت این محور نیز که در دوره جنگ بسیار مورد توجه قرار گرفت، این بود که رژیم صهیونیستی می‌خواست با سیطره بر محور نتساریم، راه هرگونه انتقال نیروهای مقاومت فلسطین از جنوب به شمال نوار غزه را ببندد و تردد غیرنظامیان را هم تحت کنترل بگیرد و به این ترتیب نیروهای ارتش اسرائیل بر سراسر غزه مسلط شوند.

محور نتساریم دارای سه باند است که یکی برای خودروهای چرخ‌دار، دومی برای خودروهای زرهی و سومی برای حرکت سریع مورد استفاده قرار می‌گیرد؛ به این معنا که از این محور می‌توان به عنوان یک منطقه ایمن استفاده کرد تا با سرعت بالا و در عرض 7 دقیقه از شرق غزه به سمت دریا در غرب حرکت کرد.

به همین دلیل محور نتساریم برای صهیونیست‌ها اهمیت عملیاتی بالایی داشت و اشغالگران از آن به عنوان کارت فشار تکراری بر حماس در مذاکرات آتش بس استفاده می‌کردند.

همچنین نتساریم که قبل از سال 2005 یک شهرک صهیونیستی بود، خاک بسیار حاصل خیزی دارد و شهرک نشینان در این منطقه میوه‌هایی که به آب زیادی نیاز دارند همچون انگور و انبه می‌کاشتند، اما بعد از عقب نشینی، زمین‌های کشاورزی آن را به آتش کشیده و درختان را قطع کردند تا مردم غزه از کشت و کار در اینجا محروم شوند.

از زمان حمله زمینی ارتش رژیم صهیونیستی به نوار غزه در خلال این جنگ، نیروهای اشغالگر شروع به سیطره بر محور نتساریم و حتی آسفالت کردن آن تا منطقه ساحل کردند و مردم غزه را که می‌خواستند به شمال این باریکه برگردند، مورد هدف قرار می‌دادند.

محور نتساریم؛ نماد مقاومت تاریخی غزه

محور نتساریم از دهه 70 قرن گذشته هدف بارز مقاومت فلسطین بوده است و رزمندگان مقاومت فلسطین همواره عملیات‌های متعددی علیه صهیونیست‌ها در این منطقه راهبردی انجام می‌دادند. در سال 2003 همزمان با انتفاضه دوم فلسطین عملیات‌های گسترده‌ای توسط مقاومت علیه اشغالگران صهیونیست در این محور انجام شد.

پیش از آن هم در سال‌های 1995، 2001 و 2002 رزمندگان فلسطینی عملیات‌های متعددی در این محور انجام داده بودند و این عملیات‌ها در سال 2004 به شدت گسترش یافت و ده‌ها تن از نظامیان صهیونیست در جریان این عملیات‌ها به هلاکت رسیدند تا در نهایت مجبور به عقب نشینی شدند.

گفتنی است که «محمد الدره» کودک معروف فلسطینی در سال 2000 در محور نتساریم به دست نظامیان ارتش اشغالگر و در حالی که پدرش او را در آغوش گرفته بود، به شهادت رسید.

شکست و تحقیر بزرگ نتانیاهو با عقب نشینی اسرائیل از نتساریم

به دلیل اهمیت بالای محور نتساریم، رژیم صهیونیستی و شخص نتانیاهو از ابتدا تاکید کردند که تحت هیچ شرایطی نیروهای اسرائیلی از این محور عقب نشینی نخواهند کرد و یکی از مهم‌ترین دلایل برهم خوردن مذاکرات آتش بس و تبادل اسرا در هر دوره‌ای، امتناع صهیونیست‌ها از عقب نشینی از محور نتساریم بود.

اما در نهایت، این اتفاق امروز افتاد و اشغالگران از محور نتساریم عقب نشینی کردند؛ اتفاقی که جنبش حماس آن را به منزله شکست همه اهداف نتانیاهو و تحقیر او دانست.

ناظران امور معتقدند که عقب نشینی ارتش رژیم صهیونیستی از محور نتساریم بیانگر یک تغییر راهبردی در جنگ است؛ زیرا این اتفاق موجب شد طرح اسرائیل برای تقسیم نوار غزه و سیطره بر شمال این باریکه شکست بخورد.

صهیونیست‌ها تلاش زیادی کردند تا در نتساریم حضور دائمی داشته باشند، اما تحت فشار جنگ و توافق سیاسی مجبور به عقب نشینی شدند. این اتفاق در حالی افتاد که ارتش رژیم صهیونیستی عرض محور نتساریم را به 80 کیلومتر و عمق آن را به 6.5 تا 7 کیلومتر گسترش داد و چهار مرکز نظامی اصلی در آنجا ایجاد کرد که توسط چهار مرکز نظامی دیگر پشتیبانی می‌شد.

با وجود اینکه ارتش رژیم صهیونیستی برای تثبیت حضور دائمی خود در محور نتساریم شروع به ایجاد زیرساخت‌های نظامی در این محور کرده بود، اما مجبور شد بیشتر تاسیسات خود را جمع کند. توافق آتش بس به اشغالگران تحمیل می‌کند که محور نتساریم را برای همیشه ترک کنند و همچنین بعد از آن در محور فیلادلفیا هم نمی‌توانند بمانند.

در واقع هدف رژیم صهیونیستی در مرحله اول، سیطره بر شمال نوار غزه بود اما مقاومت واقعیت دیگری را به این رژیم تحمیل کرد. از آنجایی که ارتش صهیونیستی با حضور در محور نتساریم محاصره سنگینی را علیه شهروندان غزه ، به ویژه شمال این باریکه تحمیل کرده بود بعد از عقب نشینی اشغالگران، مردم غزه خیلی راحت‌تر می‌توانند تردد کنند و به مناطق خود برگردند.

در پایان باید گفت که خروج ارتش رژیم صهیونیستی از محور نتساریم تنها یک اقدام نظامی به شمار نمی‌رود؛ بلکه دارای ابعاد سیاسی و راهبردی است و شکست اهداف اسرائیل علیه غزه را نشان می‌دهد و ثابت می‌کند که مردم و مقاومت غزه با اراده خود توانستند معادلات جدیدی را به دشمن تحمیل کنند.