گزارش/

جماران ۱۵ ساله شد/حضور ناوگروه ارتش در صدمین ماموریت بین‌المللی

۱۵ سال پس از الحاق ناوشکن جماران به نیروی دریایی ارتش، این نیرو چندین ناوشکن دیگر ساخته و به ۱۰۰ ماموریت در آب‌های بین‌المللی رفته است.

کد خبر: ۳۲۳۱۷۶

۳۰ بهمن ۱۴۰۳ / ۰۸:۵۱

به گزارش روزپلاس، ناوشکن جماران در روز ۳۰ بهمن سال ۸۸ با حضور فرمانده معظم کل قوا به نیروی دریایی ارتش ملحق شد و ماموریت‌های خود را آغاز کرد. مراحل ساخت جماران از سال ۱۳۷۶ و در قالب کلاس موج آغاز شده بود. ساخت جماران در داخل کشور نقطه عطفی در نیروی دریایی برای ساخت انواع ناوشکن‌ها بود.

جماران، ۹۴ متر طول و حدود ۱۵۰۰ تن وزن دارد و می‌تواند با ۱۲۰ تا ۱۴۰ خدمه، با سرعت ۳۰ گره دریایی حرکت کند. این ناوشکن می‌تواند یک فروند بالگرد حمل کند.

ناوشکن جماران دارای تجهیزات پیشرفته‌ای از قبیل سامانه‌های پردازشگر راداری، رادارهای تاکتیکی هوایی، سطحی و زیر سطحی، سیستم مقابله با جنگ‌ الکترونیک، سیستم کنترل آتش و قابلیت رزمی و دفاعی دیگر است که درطول زمان این قابیلت‌ها ارتقا یافته است. ناوشکن جماران، به موشک‏‌های ضدکشتی، سطح به هوا و نیز انواع اژدر و توپ‏‌های دریایی از جمله فجر، مجهز است.

جماران در آخرین ماموریت خود در بهمن امسال در رزمایش «امان ۲۵» که با حضور ناوگروه‌ها، هواپیماها و نیروهای دریایی ویژه و با مشارکت بیش از ۶۰ کشور در آب‌های کراچی پاکستان برگزار شد، شرکت کرد.

ادامه ساخت ناوشکن‌های جدید

در طول این سال‌ها نیروی دریایی به جماران اکتفا نکرد و ساخت انواع ناوشکن‌ها را ادامه داد. نیروی دریایی، ناوشکن «دماوند» را در سال ۹۳، «سهند» را در سال ۹۷، «البرز»(ارتقا و بروزرسانی) را در سال ۹۸، «دنا» را در سال ۱۴۰۰، «الوند»(ارتقا و بروزرسانی) را در سال ۱۴۰۰، «دیلمان» را در سال ۱۴۰۲ و «زاگرس» را در سال جاری ساخت و عملیاتی کرد.

هر کدام از این ناوشکن‌ها توان عملیاتی نیروی دریایی ارتش را ارتقا داد. امیر دریادار رستگاری مدیرعامل شرکت صنایع الکترونیکی وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح درباره ارتقای توان نیروی دریایی ارتش کشورمان در ۱۵ سال گذشته، گفت: «توان ما  نسبت به سال ۸۸ که ناوشکن جماران ملحق شد، خیلی پیشرفت کرده است. در دنیا در زمینه تجهیزات دریایی اینگونه است که  پلتفرم‌ها حفظ شده و تجهیزات و سامانه‌ها به‌روز می‌شود. رادارهایی که امروز بر روی شناورها استفاده می‌کنیم، آرایه فازی با برد بسیار بلند و دقت بالا در هدف‌یابی است. سامانه‌های جنگ‌های الکترونیکی، اطلاعاتی، مخابراتی، هدایت آتش و موشک نسبت به سال ۸۸ بسیار پیشرفته‌تر شده است و در دقت، بُرد، هدف‌یابی، و سرعت رشد چندین برابری داشته است. ما یکی از قدرت‌های دریایی برتر منطقه و جزو قدرت‌های دنیا هستیم که نیاز خود را براساس توان داخلی تهیه می‌کنیم.»

وی ادامه داد:« در ماموریت ناوگروه ۸۶ نیروی دریایی ارتش، محور اصلی ناوشکن تمام ایرانی دنا بود که دور دنیا را زد و بیش از ۵۵ هزار کیلومتر را در ۵ اقیانوس طی کرد و این نشانه توان صنایع دفاعی کشور است که می‌تواند تجهیزاتی بسازد که بتواند در شرایط سخت اقیانوسی دریانوردی کرده و به سلامت به کشور بازگردد.»

امیر رستگاری افزود: خط تولید انواع ناوشکن‌ها، ناوهای موشک‌انداز، زیردریایی‌ها تا ۶۰۰ تن در کشور بومی‌سازی شده و در حال ساخت است. ناو تمام ایرانی زاگرس اخیرا رونمایی شد و هر محصولی وقتی نهایی شد، رونمایی خواهد شد. تمامی شناورهای ساخته شده کاملا به‌روز بوده و انواع سامانه‌های آنها طراحی داخل کشور است.»

مدیرعامل شرکت صنایع الکترونیکی وزارت دفاع درباره توان صادرات تجهیزات دریایی کشورمان، تصریح کرد: «در حوزه شناورهای سنگین تا ۱۵۰۰ تن، هواناوها و انواع شناورهای تندرو و زیردریایی تا ۶۰۰ تُن توان صادارت داریم و مذاکراتی با کشورهای دوست انجام و درخواست‌هایی داده شده که این تبادل در حال انجام است. این افتخار را داریم که بخشی از توان دریایی ما صادر شده و در سایر کشورها مورد استفاده قرار گرفته است. ما تحریم‌ها را به رسمیت نشمردیم و اجازه ندادیم فعالیت‌ها ما را تحت تاثیر قرار دهد. اکنون توان دفاعی ما افزایش یافته و توانسته‌ایم که نیازمندی‌های نیروهای خود و کشورهای دوست را تامین کردیم. صادرات تجیهزات دریایی نشانه بلوغ صنعتی و توانمندی ماست. برای ما این صادرات ارزآوری دارد و در کشور ایجاد اشتغال می کند و کیفیت محصولات ما را افزایش می‌دهد.»

حضور در آب‌های بین‌المللی

ارتقای توان عملیاتی نیروی دریایی، دست این نیرو را برای ماموریت‌های بین‌المللی بازتر کرد. البته اولین ماموریت این نیرو از سال ۸۷ آغاز شده بود و نیروی دریایی ارتش راهی شمال اقیانوس هند، تنگه باب‌المندب، خلیج عدن و دریای سرخ(مدار ده درجه) شد. در حال حاضر صدمین ناوگروه ارتش در آب‌های بین‌المللی حضور دارد. این ناوگروه شامل ناو پشتیبانی رزمی «بوشهر» و ناو پشتیبانی لجستیک «لاوان» است و در شمال اقیانوس هند و خلیج عدن به گشت‌زنی می‌پردازد.

این مناطق اهمیت زیادی در ترانزیت دریایی دارد و نزدیک به ۵۰ درصد از حمل و نقل کانتینرها و ۷۰ درصد از کل نفت جهان در شمال اقیانوس هند جابه‌جا می‌شود. ارزش سالانه تجارت بین‌المللی از طریق خطوط دریایی اقیانوس هند بیش از ۱ تریلیون دلار است. یک سوم تجارت جهانی دریایی در همین منطقه انجام می شود.

با این حال با ایجاد ناآرامی و بی‌ثباتی در سودان، پدیده جدیدی به اسم دزدی دریایی در مناطق دریای سرخ، خلیج عدن، تنگه باب‌المندب و حتی اقیانوس هند ایجاد شد. برخی نظامیان جداشده از ارتش سومالی به دزدان دریایی پیوسته و توان آنها را برای ربودن کشتی‌های تجاری کشورهای مختلف افزایش دادند. از سال ۸۴ به بعد این منطقه شاهد افزایش دزدی دریایی بود و امنیت کشتی‌های تجاری به خطر افتاده بود. به جز سرقت کشتی های تجاری و نفتکش‌ها، دزدان دریایی لنج‌ها  را هم ربوده و صیادان را گروگان می‌گرفتند.

به همین دلیل نیروی دریایی ارتش کشورمان از سال ۸۷ وارد این منطقه شد تا از امنیت کشتی‌های تجاری کشورمان حراست کنند. نیروی دریایی ارتش در این مدت بارها با دزدان دریایی درگیر شد و کشتی‌های کشورمان و سایر کشورها را نجات داد. امیر دریاردار حبیب‌الله سیاری معاون هماهنگ‌کننده ارتش گفته است که «از سال ۱۳۸۷ تا ۱۴۰۱  نزدیک به پنج هزار کشتی تجاری و نفتکش با حضور فیزیکی نیروی دریایی در منطقه در قالب تیم‌های اسکورت و حافظ کشتی‌ها و نیز ناوشکن‌ها در منطقه محافظت شده و در مقابل دزدان دریایی ایستادگی کردند و کشتی‌ها به سلامت از منطقه عبور داده شدند.»

البته نیروی دریایی خود را محدود به شمال اقیانوس هند نکرده و تاکنون ماموریت‌هایی مثل حضور در اقیانوس آرام و پهلوگیری در بندر کشور چین، عبور از کانال سوئز و حضور در دریای مدیترانه، دور زدن آفریقا، حضور در اقیانوس اطلس و بندر سن‌پترزبورگ را انجام داده است.

در این سال‌ها نیروی دریایی در رزمایش‌های مختلفی با  همکاری سایر کشورها در منطقه شمال اقیانوس هند شرکت کرده است که آخرین رزمایش «امان ۲۵» در پاکستان بود.

افتخارآفرینی ناوگروه ۸۶

نیروی دریایی در این سال‌ها مامویت‌های مختلفی را با موفقیت پشت سرگذاشته است ولی اوج ماموریت این نیرو مربوط به ناوگروه ۸۶ است که توانست یک دور کامل دور زمین بچرخد. ناوگروه ۸۶ نیروی دریایی شامل ناوشکن دنا و ناوبندر مکران در مهرماه سال ۱۴۰۲ ماموریت خود را از بندرعباس آغاز کرد و پس از حدود ۲۲۰ روز دریانوردی و طی‌کردن ۶۵ هزار کیلومتر، وارد آب‌های سرزمینی کشورمان شد. دنا و مکران پس از حرکت از بندرعباس وارد اقیانوس هند شده و در ابتدا در بندر بمبئی و بعد از گذر از تنگه مالاگا در بندر جاکارتای اندونزی پهلو گرفت. در ادامه با گذر از شمال استرالیا برای اولین بار وارد اقیانوس آرام شد و عرض این اقیانوس را طی کرد.این ناوگروه همچنین از بین مجمع‌الجزایر متعلق به فرانسه در اقیانوس آرام عبور کرد که این اقدام با اعتراض فرانسوی‌ها روبرو شد و آن‌ها مدعی شدند که به آب های این کشور تجاوز شده است.

دنا و مکران در ادامه به سمت جنوب قاره آمریکای جنوبی رفته و با همراهی نیروی دریایی شیلی از تنگه ماژلان گذر کردند و وارد اقیانوس اطلس شده و در بندر ریودوژانیروی برزیل پهلو گرفتند. ناوگروه ۸۶ در ادامه عرض اقیانوس اطلس را طی کرد و در بندر کیپ‌تاون آفریقای جنوبی و در ادامه در بندر دارالسلام تانزانیا پهلو گرفت. دنا و مکران سپس وارد اقیانوس هند شده و بعد از گشت‌زنی در محدوده خلیج عدن، در بندر صلاله عمان پهلو گرفتند و سپس راهی بندرعباس شدند.

برنامه آینده نیروی دریایی

ساخت انواع زیردریایی‌ها، تجهیزات، ناوشکن‌ها، ناوهای موشک‌انداز، ناوهای پشتیبانی سنگین و پشتیبانی سبک، قایق‌ها، انواع بالگردهای سطحی، زیرسطحی، هواناو، سامانه‌های موشکی ساحل به دریا همواره در دستور کار نیروی دریایی قرار دارد و «تفتان» نام جدیدترین ناوشکن نیروی دریایی است که مراحل ساخت آن در حال انجام است.

از سویی امیر دریادار شهرام ایرانی فرمانده نیروی دریایی ارتش، اعلام کرده است که حضور دائمی در آب‌های بین‌المللی و همچنین حضور علمی در قطب جنوب از برنامه‌های آینده نیروی دریایی ارتش است.