چرا ایران مذاکره غیرمستقیم با آمریکا را مطرح کرد؟

سخنگوی پیشین وزارت امور خارجه در گفتگو با تسنیم درباره رویکرد ایران جهت مذاکره غیرمستقیم با آمریکا گفت: در مذاکره غیرمستقیم این امکان برای ما پیش می‌آید که طرف مقابل را ارزیابی کنیم که آیا واقعاً به دنبال حل مسئله است یا خیر.

کد خبر: ۳۲۶۳۹۶

۰۹ فروردين ۱۴۰۴ / ۲۰:۲۲

به گزارش روزپلاس، سید عباس عراقچی، وزیر امور خارجه کشورمان روز پنجشنبه هفتم فروردین ماه اعلام کرد که پاسخ نامه دونالد ترامپ، رئیس جمهوری آمریکا از طریق عمان منتقل شده است و تاکید کرد که این پاسخ رسمی شامل نامه‌ای است که در آن نقطه‌نظرات ما در رابطه با وضعیت جاری و نامه آقای ترامپ به طور کامل تشریح شده و به اطلاع طرف مقابل رسانده شده است.

وزیر امور خارجه کشورمان در ادامه تاکید کرد که سیاست ایران همچنان بر عدم مذاکره مستقیم در شرایط فشار حداکثری و تهدیدات نظامی قرار دارد اما مذاکرات غیرمستقیم، همان‌طور که در گذشته نیز وجود داشته، می‌تواند ادامه یابد.

اظهارات عراقچی نشان داد که ایران تحت شرایط خاصی آماده مذاکره است و این تحلیل وجود دارد که ایران در پاسخ خود به رئیس جمهور آمریکا گزینه مذاکرات غیرمستقیم را پیشنهاد داده است.

مسئله بعدی تردید ایران نسبت به اظهارات ضدونقیض آمریکا با توجه به رفتارهای گذشته این کشور در قبال ایران است. سیاست‌های خصمانه آمریکا در دهه‌های گذشته علیه ایران، تحریم‌های یکجانبه و غیرقانونی این کشور و تلاش برای وارد کردن فشار اقتصادی و از همه مهمتر خروج یک‌جانبه آمریکا از برجام و بی‌عملی اروپا در قبال تعهدات خود، موجب شد که ایران نسبت به امکان هرگونه توافق مستقیمی بی‌اعتماد شود و به همین علت بدون ایجاد اعتمادسازی و رفع فشارها علیه ایران نمی‌توان به طرف مقابل اعتماد داشت.

وزیر امور خارجه کشورمان نیز در همین خصوص در گفتگو با تسنیم با بیان اینکه نامه طرف آمریکایی هم حاوی تهدید بود و پاسخ متناسب با آن را دریافت کرد و هم پنجره‌ای برای دیپلماسی  باز کرده، اظهار داشت: ما هیچ راهی را برای دیپلماسی نبستیم و نخواهیم بست، البته به نیات طرف مقابل شک داریم و سخنان متناقضی  را از آنان شنیدیم.

عراقچی در ادامه اظهار داشت: همه اینها باعث می‌شود که به دقت و با شک و تردید هر درخواستی را بررسی کنیم و  هر پنجره‌ای که برای دیپلماسی باز می‌شود ما با جنبه عدم اعتماد به آن نگاه می‌کنیم. در عین حال اگر فرصت‌هایی هم باشد استفاده می‌کنیم.

در مذاکره غیرمستقیم امکان ارزیابی طرف مقابل وجود دارد

اکنون این سوال وجود دارد که چرا ایران صحبت از مذاکرات غیرمستقیم می‌کند و هدف تهران از بیان این رویکرد چیست؟ در همین خصوص حمیدرضا آصفی،  سخنگوی پیشین وزارت امور خارجه ایران در گفتگو با تسنیم در خصوص چرایی و عواملی که باعث رغبت ایران به مذاکره غیرمستقیم با آمریکا شده است، اظهار داشت: هیئت حاکمه آمریکا خصوصاً شخص ترامپ وارد یک بازی پیچیده و جنگ روانی شده‌اند و چند کار را انجام دادند. اولاً پیام‌های متناقض و متعدد از سوی افراد مختلف دادند و فضا را به گونه‌ای به وجود آوردند که یا باید مذاکره مستقیم شود یا جنگ است. این آن فضایی بود که آن‌ها به وجود آوردند. همچنین جنگ روانی را به گونه‌ای ایجاد کردند که در داخل کشور ابهام ایجاد شود و چنانچه بتوانند دو قطبی ایجاد کنند. یعنی موافق مذاکره و مخالف مذاکره در کشور به وجود آید.

وی افزود: آن‌ها در ادامه در تلاش بودند اینگونه القا کنند که جمهوری اسلامی در نقطه ضعف قرار دارد. سپس تلاش کردند حافظه تاریخی مردم را پاک کنند. یعنی طوری حرکت کنند که مردم دیگر توجه به اتفاقاتی که در دوره اول ترامپ به وجود آمد، نکنند یا از یادشان برود. این یک بازی پیچیده‌ای بود که آنان داشتند.

آصفی در ادامه گفت: ایران لازم بود هم حربه را از دست طرف مقابل بگیرد که دوگانه مذاکره یا نفی مذاکره شکل نگیرد و هم اینکه انتخاب دیگری را روی میز بگذارد که نه جنگ است و نه مذاکره مستقیم و چیزی بینابین است و آن مذاکرات غیرمستقیم است. جمهوری اسلامی در مقابل اقداماتی که آن‌ها انجام دادند این ابتکار را آغاز کرد که ما مذاکره مستقیم نمی‌کنیم اما از مذاکره فرار نمی‌کنیم و آن را در قالب مذاکره غیرمستقیم می‌بینیم.

وی با بیان اینکه این ابتکار خوبی بود و بهانه را از دست طرف مقابل می‌گیرد، تاکید کرد: اگر هدف این است که طرفین بنشینند و مواضعشان را به یکدیگر منتقل کنند تا ببینند که چند چند هستند، از طریق مذاکره غیرمستقیم می‌تواند صورت گیرد و در این مذاکره غیرمستقیم این امکان برای ما پیش می‌آید که طرف مقابل را ارزیابی کنیم که آیا واقعاً به دنبال حل مسئله است یا با تبختر و روحیه از بالا به پایین می‌خواهد کار را دنبال کند. این چیزی است که از پاسخ جمهوری اسلامی ایران به طرف مقابل می‌شود فهمید. باید منتظر بود پاسخ طرف مقابل را ببینیم.

اگر کار به درگیری برسد آمریکا و منطقه روی خوش نمی‌بیند

این دیپلمات ایرانی در ادامه در پاسخ به این سوال که آیا اساساً امکان درگیری و تنش نظامی از سوی آمریکا علیه ایران وجود دارد یا خیر، گفت: بخشی از این، جنگ روانی و سیگنال‌های منفی است برای اینکه طرف مقابل را مرعوب و یا در جایی قرار دهد که انتخابی جز آن چیزی که آمریکایی‌ها می‌خواهند، نداشته باشد. اما همیشه لازم است وقتی شرایط اینچنین پیچیده می‌شود شما ابتکار عمل داشته باشید. اجازه ندهید که با یک اشتباه و خبط طرف مقابل شرایط از اینی که موجود است بغرنج‌تر شود.

وی افزود: البته جمهوری اسلامی نشان داده در مقابل جنگ و درگیری نه ضعف از خودش نشان می‌دهد و نه ناتوان است؛ بلکه با قدرت هرگونه اقدامی را پاسخ خواهد داد و در این شکی نیست.

آصفی تصریح کرد: ما از پاسخ دادن عاجز نیستیم و اگر کار به آنجا برسد نه آمریکا و نه منطقه روی خوش نمی‌بینند و در نهایت آن کسی که بازنده از قضیه بیرون می‌آید طرف آمریکایی و متحدانش خواهند بود و در این شکی نیست. اما با توجه به این هم شرط عقل این است تا جایی که می‌شود از بروز چنین اتفاقاتی جلوگیری شود.

احتمال پذیرفتن مذاکرات غیرمستقیم از سوی آمریکا منتفی نیست

وی در ادامه در پاسخ به این سوال که آیا این امکان وجود دارد آمریکا به پیشنهاد مذاکره غیرمستقیم ایران پاسخ مثبت دهد، گفت: احتمال این را زیاد می‌بینم و منتفی نیست. اگر آمریکا واقعاً عقل و درایتی به خرج دهد، قاعدتاً باید بپذیرند. باید منتظر بود و من احتمال پذیرفتن را بیشتر از نپذیرفتن می‌بینم. گرچه در عالم سیاست هرچیزی می‌تواند اتفاق بیافتد و هیچ چیزی غیرممکن نیست ولی من احتمال پذیرفتن را بیشتر می‌بینم. در آمریکا ترامپ است که تصمیم می‌گیرد و مابقی امربر هستند. باید صبر کرد که ترامپ در این چند روز چه واکنشی نشان می‌دهد.

سخنگوی پیشین وزارت امور خارجه همچنین درباره چرایی اعلام رسمی پاسخ ایران به نامه آمریکا اظهار داشت: هر شرایطی اقتضائاتی دارد. شما در زمان سابق تصمیم نمی‌گیرید. هم زمان و هم تحولات حرکت می‌کنند و شرایط متفاوت می‌شود. اینکه شما فکر کنید در سیاست خوب است همیشه یک حرف زده شود، این نقطه مثبتی نیست. شما در خلا تصمیم نمی‌گیرید. پیشتر شرایط به گونه‌ای بود که لازم بود آنطور تدبیر شود اما اکنون با توجه به شرایط موجود اینگونه طراحی شده است.

وی خاطرنشان کرد: این نشان دهنده حکمت و درایت جمهوری اسلامی است.