تعمیق شکاف داخلی؛قطرگیت سومین رسوایی بزرگ نتانیاهو

پرونده قطر گیت در کنار پرونده‌های فساد بنیامین نتانیاهو و نیز پرونده شکست ۷ اکتبر ۲۰۲۳ در حال تبدیل شدن به جدیدترین پاشنه آشیل نخست وزیر ؤزیم صهیونیستی است.

کد خبر: ۳۲۶۶۸۱

۱۴ فروردين ۱۴۰۴ / ۱۹:۱۵

به گزارش روزپلاس، پرونده موسوم به «قطرگیت» در یک هفته اخیر در فضای عمومی و نیز رسانه‌های صهیونیستی به شدت مورد توجه بوده است. این پرونده که از ماه‌ها قبل مطرح بوده ولی در یکی دو هفته اخیر به شدت بالا گرفته و کابینه بنیامین نتانیاهو را درگیر ساخته است.

این پرونده امروز در سرزمین‌های اشغالی ابعاد گسترده‌ای پیدا کرده و از نفوذ خارجی گرفته تا فساد مالی و امنیت ملی مرتبط است. این پرونده به طور خاص مربوط به اتهامات علیه دو نفراز نزدیک‌ترین دستیاران بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل، یعنی جاناتان اوریچ و الی فیلدشتاین است. آنها متهم به دریافت پول از قطر برای ترویج تصویری مثبت از این کشور در رسانه‌های اسرائیلی و تأثیرگذاری بر افکار عمومی اسرائیل هستند. آنها این اقدامات را در زمانی انجام داده اند که به عنوان کارمند دفتر نخست وزیر رژیم صهیونیستی فعالیت می‌کرده اند.

اساس اتهامات چیست؟

قاضی مناخم میزراحی روز سه‌شنبه با لغو دستور منع انتشار اطلاعات در مورد این پرونده، جزئیات بیشتری را فاش کرد. بر اساس اظهارات او، اوریچ و فیلدشتاین با اتهامات سنگینی روبرو هستند که شامل:

ارتباط با عامل خارجی: هر دو متهم به برقراری و حفظ ارتباط با نمایندگان دولت قطر و جی فوتلیک، لابیست آمریکایی طرفدار قطر هستند.

پولشویی: بر اساس شواهد موجود، مبالغ قابل توجهی از طریق کانال‌های مالی پیچیده از قطر به این دو نفر منتقل شده است.

رشوه: دریافت پول در ازای استفاده از موقعیت و نفوذ خود در دفتر نخست‌وزیری برای ترویج منافع قطر.

کلاهبرداری: ارائه اطلاعات گمراه‌کننده به رسانه‌ها و مقامات اسرائیلی.

خیانت در امانت: سوءاستفاده از موقعیت رسمی خود در دفتر نخست‌وزیری برای منافع شخصی و خارجی.

نقش شرکت «دایره سوم» و مکانیسم فعالیت

بر اساس اسناد دادگاه، شرکت لابی‌گری آمریکایی «دایره سوم»، متعلق به جی فوتلیک، نقش محوری در این پرونده داشته است. این شرکت با هدف بهبود تصویر قطر در اسرائیل، با فیلدشتاین تماس گرفته و از او خواسته که دو هدف اصلی را دنبال کند:

برجسته کردن نقش مثبت قطر: تلاش برای معرفی قطر به عنوان میانجی کلیدی و مؤثر در مذاکرات آزادی گروگان‌های اسرائیلی در غزه که توسط حماس نگهداری می‌شوند.

تضعیف نقش مصر: پخش اطلاعات و تحلیل‌های منفی درباره نقش مصر در مذاکرات، به نفع قطر.

مکانیسم انتقال پول نیز به این شکل بوده است که فوتلیک از طریق گیل بیرگر، تاجر اسرائیلی مستقر در خلیج فارس، به فیلدشتاین پول پرداخت می‌کرده است. شبکه پخش عمومی کان در گزارشی ضبط صوتی از بیرگر را منتشر کرد که در آن او اذعان می‌کند واقعاً پول را از فوتلیک به فیلدشتاین منتقل کرده است، در حالی که فیلدشتاین به عنوان سخنگوی رسمی نتانیاهو مشغول به کار بوده است.

نقش جاناتان اوریچ در انتشار اطلاعات

یکی از جنبه‌های مهم و نگران‌کننده این پرونده، نقش جاناتان اوریچ در انتشار اطلاعات به نفع قطر است. بر اساس شواهد ارائه شده در دادگاه، اوریچ پیام‌هایی را که از سوی نهادهای مرتبط با قطر تهیه و تأمین مالی می‌شدند، به رسانه‌های اسرائیلی منتقل می‌کرده و آنها را به گونه‌ای ارائه می‌داده که گویی از منابع ارشد در دفتر نخست‌وزیری نشأت گرفته‌اند.

یک بازپرس پلیس در دادگاه اظهار داشت: «اوریچ پیام‌هایی را از طرف دفتر نخست وزیر به رسانه‌ها منتقل کرد. پیام‌ها [به اوریچ] توسط نهادی که روابطی با دولت قطر دارد و توسط آن تأمین مالی می‌شود منتقل شد، و به عنوان پیام‌هایی که از یک منبع سیاسی یا امنیتی نشأت می‌گیرند ارائه شدند.»

پلیس همچنین افشا کرد که روز دوشنبه هم از اوریچ و هم از نتانیاهو درباره اینکه آیا اولی اطلاعات محرمانه از کابینه را درز کرده است، بازجویی کرده‌اند.

تأثیر بر مذاکرات آزادی اسیران اسرائیلی

این پرونده در زمانی حساس برای اسرائیل مطرح شده است، زمانی که رژیم اسرائیل درگیر مذاکرات پیچیده برای آزادی گروگان‌های خود در غزه است. به نظر می‌رسد یکی از اهداف اصلی این عملیات نفوذ قطر، تأثیرگذاری بر روند مذاکرات و تقویت موقعیت قطر به عنوان میانجی اصلی بوده است. این در حالی است که مصر نیز یکی از میانجی‌های سنتی در مناقشات اسرائیل-فلسطین محسوب می شود و رقابت بین قطر و مصر بر سر میانجیگری در این مذاکرات، بخشی از روندهای منطقه‌ای است.

آشکار شدن این پرونده می‌تواند تأثیرات عمیقی بر روند مذاکرات آزادی گروگان‌ها داشته باشد، چرا که اعتماد به میانجی‌گری قطر را زیر سؤال می‌برد و پیچیدگی‌های جدیدی به مذاکرات می‌افزاید.

ارتباط با رسانه‌ها و مورد زویکا کلاین

یکی از جنبه‌های جالب توجه این پرونده، ارتباط آن با رسانه‌های اسرائیلی است. زویکا کلاین، سردبیر روزنامه معتبر جروزالم پست، نیز در ارتباط با این پرونده مورد بازجویی قرار گرفته است. او به عنوان یک مظنون احتمالی با اتهام «تماس با یک عامل خارجی» مورد بازجویی قرار گرفته، اما با احتیاط و پس از اخذ مجوز لازم از دفتر دادستان کل، چنان که برای بازجویی از روزنامه‌نگاران ضروری است.

بر اساس گزارش کانال 13 در فوریه، فیلدشتاین سفری به قطر برای کلاین ترتیب داده بود و کلاین پس از بازگشت از این سفر سه روزه در آوریل 2024، گزارشی منتشر کرد که در آن به دیدار او با محمد بن عبدالرحمن آل ثانی، نخست‌وزیر قطر و سایر مقامات قطری اشاره شده بود.

کلاین در واکنش به این گزارش، در پلتفرم اجتماعی X (توییتر سابق) نوشت که با دعوت مستقیم دولت قطر از این کشور بازدید کرده و هرگز با فیلدشتاین ملاقات نکرده است. او مدعی شد که تنها پس از بازگشت از قطر، با فیلدشتاین به عنوان یک متخصص روابط عمومی تماس گرفته تا مصاحبه‌های تلویزیونی درباره سفرش را در کانال‌های 12 و 13 هماهنگ کند. با این حال، کلاین مشخص نکرد که چگونه با فیلدشتاین تماس گرفته یا آیا می‌دانسته که فیلدشتاین برای نتانیاهو کار می‌کند.

واکنش نتانیاهو و تنش‌های سیاسی

نتانیاهو روز دوشنبه پس از احضار توسط واحد جرائم عمده لاهاو 433 پلیس، در این پرونده شهادت داد. بر اساس گزارش کانال 12 اخبار، او به بازپرسان گفته که از هیچ ارتباطی بین اوریچ و فیلدشتاین با قطر یا نمایندگان آن کشور آگاه نبوده است. با این حال، باید توجه داشت که نتانیاهو در این پرونده مظنون شناخته نشده است.

پس از دستگیری اوریچ و فیلدشتاین، نتانیاهو در اقدامی بحث‌برانگیز، بیانیه‌ای ویدیویی منتشر کرد که در آن پلیس را متهم به «گروگان گرفتن» دو دستیار خود کرد. او گفت: «من از قبل فهمیده بودم که این تحقیقات، سیاسی است، نمی دانستم دُز سیاسی بودن آن چقدر است. آنها جاناتان اوریچ و الی فیلدشتاین را به عنوان گروگان نگه داشته‌اند و زندگی آنها را بر سر هیچ چیز تلخ می‌کنند.» این اظهارات با واکنش شدید خانواده‌های اسیران اسرائیلی و سیاستمداران مخالف روبرو شد که آن را بی‌احترامی به اسیران واقعی در غزه و تلاش برای تضعیف نهادهای قضایی و امنیتی تفسیر کردند.

ارتباط با برکناری رونن بار

یکی از جنبه‌های پیچیده و سیاسی این پرونده، ارتباط آن با تلاش برای برکناری رونن بار، رئیس سازمان امنیت داخلی اسرائیل (شین بت) است. کابینه اسرائیل ماه گذشته به اتفاق آرا رأی به برکناری بار داد، اقدامی که توسط نتانیاهو پیشنهاد شده بود.

دادخواست‌هایی به دیوان عالی اسرائیل ادعا کرده‌اند که این اقدام با هدف جلوگیری از تحقیقات قطرگیت طراحی شده است. اگرچه نتانیاهو این ادعا را رد کرده، اما بار در نامه‌ای به وزرا در ماه گذشته، ظاهراً آن را تأیید کرده است. دیوان عالی در واکنش به این دادخواست‌ها، برکناری بار را تا زمان صدور حکم نهایی به طور موقت متوقف کرده است.

روند آغاز تحقیقات

گالی بهاراو-میارا، دادستان کل اسرائیل، در اواخر فوریه 2025 دستور آغاز تحقیقات جنایی در مورد روابط بین مقامات شاغل در دفتر نخست وزیر و قطر را صادر کرد. این تحقیقات توسط پلیس اسرائیل و سازمان امنیت داخلی (شین بت) به طور مشترک در حال انجام است.

این دستور پس از انتشار گزارش‌هایی مبنی بر این صادر شد که فیلدشتاین - که پیش‌تر در نوامبر به آسیب رساندن به امنیت ملی در پرونده جداگانه‌ای مربوط به سرقت و درز اسناد طبقه‌بندی شده ارتش اسرائیل متهم شده بود - از طریق یک شرکت بین‌المللی با قرارداد دولت قطر، برای این کشور کار می‌کرده تا داستان‌های طرفدار قطر را به خبرنگاران برجسته اسرائیلی برساند.

پیشینه متهمان و ارتباط با قطر

جالب توجه است که این اولین بار نیست که دستیاران نتانیاهو در ارتباط با قطر مورد بررسی قرار می‌گیرند. پیش از این، گزارش‌هایی منتشر شده بود مبنی بر اینکه اوریچ و یسرائل آینهورن، دستیار دیگر نتانیاهو، سال گذشته در کمپینی برای بهبود تصویر قطر در اطراف میزبانی جام جهانی 2022 دخیل بوده‌اند.

این سابقه نشان می‌دهد که روابط بین دستیاران نتانیاهو و قطر ممکن است گسترده‌تر و طولانی‌تر از آنچه ابتدا تصور می‌شد باشد و این می‌تواند به تعمیق تحقیقات و گسترش دامنه آن منجر شود.

قاضی میزراحی در جلسه دادگاه روز سه‌شنبه، بازداشت اوریچ و فیلدشتاین را تا روز پنجشنبه تمدید کرد. این قاضی اظهار داشت که «پایه معقولی برای ترس از اینکه آزادی مظنونان، در این مرحله از تحقیقات، ممکن است مانع تحقیقات شود» وجود دارد.بر اساس گزارش‌های رسانه‌ای، کلاین و تاجر نامبرده که روز دوشنبه مورد بازجویی قرار گرفته بودند، پس از بازجویی آزاد شدند تا پنج روز در حبس خانگی به سر ببرند.

تأثیرات بالقوه بر سیاست داخلی و خارجی اسرائیل

این پرونده می‌تواند تأثیرات عمیقی بر سیاست داخلی و خارجی اسرائیل داشته باشد:

در سیاست داخلی

تضعیف موقعیت نتانیاهو: با وجود اینکه نتانیاهو مستقیماً متهم نشده، نزدیکی متهمان به او و واکنش تند وی به این تحقیقات می‌تواند موقعیت سیاسی نخست وزیر را تضعیف کند.

تشدید تنش بین کابینه و نهادهای قضایی و امنیتی: اظهارات نتانیاهو علیه پلیس و تلاش برای برکناری رئیس شین بت، تنش‌های موجود بین دولت و نهادهای قضایی و امنیتی را تشدید می‌کند.

افزایش فشار افکار عمومی: با توجه به حساسیت موضوع گروگان‌ها و هر چیزی که ممکن است بر آزادی آنها تأثیر بگذارد، فشار افکار عمومی بر دولت نتانیاهو افزایش خواهد یافت.

در سیاست خارجی

تأثیر بر روابط با قطر: افشای این پرونده می‌تواند روابط اسرائیل با قطر را پیچیده‌تر کند، به ویژه در زمینه میانجیگری در مذاکرات آزادی گروگان‌ها.

تأثیر بر روابط با مصر: تلاش برای تضعیف نقش مصر در مذاکرات، در صورت اثبات، می‌تواند روابط اسرائیل با این کشور همسایه را تحت تأثیر قرار دهد.

موضع‌گیری آمریکا و غرب: چگونگی واکنش آمریکا و دیگر متحدان غربی اسرائیل به این رسوایی می‌تواند روابط اسرائیل با این کشورها را تحت تأثیر قرار دهد.

پرونده قطرگیت هنوز در مراحل اولیه تحقیقات است، اما پیامدهای احتمالی آن می‌تواند بسیار گسترده باشد. این پرونده نشان‌دهنده پیچیدگی‌های روابط بین کشورهای منطقه، نفوذ قدرت‌های ثروتمند خلیج فارس بر سیاست اسرائیل، و چالش‌های ناشی از تداخل منافع شخصی و ملی در سطوح بالای دولت است.

با پیشرفت تحقیقات، ممکن است جنبه‌های بیشتری از این پرونده آشکار شود و رسیدگی به آن می‌تواند ماه‌ها یا حتی سال‌ها طول بکشد. با این حال، تأثیر فوری آن بر اعتماد عمومی به نهادهای دولتی، فرآیند مذاکرات آزادی گروگان‌ها، و روابط اسرائیل با قطر و مصر قابل توجه خواهد بود.

تحولات آینده این پرونده می‌تواند به عنوان آزمونی برای استقلال نظام قضایی رژیم صهیونیست و توانایی آن در بررسی اتهامات علیه افراد نزدیک به نخست وزیر در نظر گرفته شود. همچنین، نحوه مدیریت این بحران توسط نتانیاهو می‌تواند تأثیر قابل توجهی بر آینده سیاسی وی داشته باشد.