اقدامات اروپا برای مشروعیت‌زدایی از انتخابات گرجستان

در آستانه انتخابات محلی گرجستان، امتناع سازمان امنیت و همکاری اروپا از نظارت بر این رویداد، فصل جدیدی از تقابل تفلیس با غرب را گشوده است؛ جایی که دولت گرجستان، غرب را به تلاش برای مشروعیت‌زدایی از انتخابات و حمایت از یک «انقلاب» جدید متهم می‌کند.

کد خبر: ۳۴۰۶۱۱

۲۵ شهريور ۱۴۰۴ / ۱۰:۰۵

به گزارش روزپلاس، در تاریخ 6 سپتامبر، دولت گرجستان دعوت‌نامه‌ای رسمی برای دفتر نهادهای دموکراتیک و حقوق بشر سازمان امنیت و همکاری اروپا (ODIHR/OSCE) ارسال کرد تا هیئت خود را برای نظارت بر انتخابات محلی 4 اکتبر 2025 اعزام کند. با این حال، این سازمان با این ادعا که دعوت‌نامه بسیار دیر (کمتر از یک ماه مانده به انتخابات) ارسال شده، این درخواست را رد کرد.

به نظر می‌رسد دفتر نهادهای دموکراتیک و حقوق بشر از ابتدا نیز قصد اعزام هیئت به گرجستان را نداشته است؛ چرا که پیشاپیش واضح است این انتخابات عملاً به یک «همه‌پرسی اعتماد کامل» به حزب حاکم «رویای گرجستان» تبدیل خواهد شد.

بر اساس نظرسنجی جدید موسسه GORBI که توسط شبکه تلویزیونی Imedi منتشر شده، محبوبیت حزب «رویای گرجستان» به رکورد بی‌سابقه 65.9 درصد رسیده است. در مقابل، نزدیک‌ترین رقبای اپوزیسیون از جمله حزب «گاخاریا برای گرجستان» با 10.7 درصد و «لِلو - گرجستان قوی» با 10.4 درصد، در حاشیه قرار دارند.

در چنین شرایطی، تنها وظیفه ناظران سازمان امنیت و همکاری اروپا، ثبت حمایت قاطع مردم گرجستان از دولت فعلی و به حاشیه رانده شدن کامل اپوزیسیون بود؛ امری که اروپا تمایلی به انجام آن ندارد و همچنان تلاش می‌کند افکار عمومی را متقاعد سازد که گویا بخش بزرگی از مردم گرجستان از اعتراضات «اروپامحور» اپوزیسیون حمایت می‌کنند.

طرح اپوزیسیون برای بایکوت و کلید زدن «انقلاب» خیابانی

باید یادآوری کرد که بخش قابل‌توجهی از اپوزیسیون غرب‌گرا در ابتدا به دنبال تحریم انتخابات محلی بود و خواستار برگزاری مجدد انتخابات پارلمانی تحت «نظارت بین‌المللی» یا به عبارتی، تحت کنترل خارجی بود. به گفته رهبران مخالفان، انتخابات پارلمانی 26 اکتبر 2024 که با پیروزی قاطع حزب «رویای گرجستان» به پایان رسید، گویا «دستکاری» شده بود.

اپوزیسیون هیچ شانسی برای پیروزی در انتخابات محلی نداشته و ندارد. به همین دلیل، جریان تندروی غرب‌گرا این انتخابات را صرفاً راهی برای مشروعیت‌بخشی بیشتر به حاکمیت «رویای گرجستان» می‌داند. برای آن‌ها، این انتخابات بهانه‌ای است تا بار دیگر ادعای «تقلب» را مطرح کرده، حامیان خود را به خیابان‌ها بکشانند و برای سازماندهی یک «انقلاب» جدید تلاش کنند.

اگر تمام اپوزیسیون انتخابات را تحریم می‌کرد، سازمان امنیت و همکاری اروپا بهانه‌ای رسمی برای عدم اعزام هیئت و حمایت عملی از این تحریم پیدا می‌کرد. به همین دلیل، دولت گرجستان برای ارسال دعوت‌نامه به این سازمان عجله نکرد. اما پس از ایجاد شکاف در اپوزیسیون و تصمیم دو حزب «للو» و «گاخاریا برای گرجستان» برای شرکت در انتخابات، دولت گرجستان دعوت‌نامه رسمی را برای دفتر نهادهای دموکراتیک ارسال کرد.

با این حال، این دفتر بلافاصله اعلام کرد که دعوت‌نامه ارسال‌شده در کمتر از یک ماه مانده به انتخابات، «زمان کافی برای نظارت معتبر و معنادار» باقی نمی‌گذارد و به همین دلیل هیئتی اعزام نخواهد شد.

ماریا تلالیان، مدیر این دفتر، مدعی شد: «نظارت شفاف و معتبر نیازمند آمادگی دقیق و امکان حضور در مراحل کلیدی فرآیند انتخاباتی مطابق با روش‌شناسی جامع ما است.»

این بیانیه در عمل، مهر تأیید دیگری بر حمایت این سازمان از اپوزیسیون غرب‌گرا بود.

واکنش تند تفلیس به غرب: ریاکاری بس است

شالوا پاپواشویلی، رئیس پارلمان گرجستان، در واکنش به این تصمیم گفت: «اگر سازمان امنیت و همکاری اروپا واقعاً قصد نظارت داشت، زمان کافی برای این کار وجود داشت.»

وی همچنین در پاسخ به بیانیه وزارت خارجه سوئد که از عدم حضور ناظران این سازمان ابراز نگرانی کرده بود، تأکید کرد که انتخابات یک کشور دیگر در حوزه صلاحیت وزارت خارجه سوئد نیست.

پاپواشویلی افزود: «من بیانیه وزارت خارجه سوئد را دیدم. به مردم گرجستان اعلام می‌کنم که سوئد هرگز در طول تاریخ، حتی یک بار هم از دفتر نهادهای دموکراتیک برای نظارت بر انتخابات محلی خود دعوت نکرده است. نماینده دولت سوئد، اریک اوتوسون، در 11 یا 12 نوامبر 2024 در تظاهرات ضددولتی پس از انتخابات اینجا ایستاده بود و از اپوزیسیون رادیکال گرجستان برای ایجاد "میدان" (کودتا) دعوت می‌کرد. وزارت خارجه سوئد هنوز از این فراخوان برای سرنگونی خشونت‌آمیز دولت تبری نجسته است. این یک بیانیه ریاکارانه است.»

تلاش غرب برای مشروعیت‌زدایی از انتخابات گرجستان

تصمیم سازمان امنیت و همکاری اروپا این فرضیه را تأیید می‌کند که آن‌ها سال گذشته روی پیروزی «میدان» سازماندهی‌شده توسط اپوزیسیون غرب‌گرا حساب کرده بودند. هرچند هیئت این سازمان در انتخابات پارلمانی 26 اکتبر 2024 هیچ تخلف عمده‌ای که بر نتایج تأثیر بگذارد، پیدا نکرد، اما انتشار گزارش خود را عمداً نزدیک به دو ماه به تعویق انداخت. زیرا اگر نتایج به سرعت تأیید می‌شد، اپوزیسیون برای سازماندهی اعتراضات به بهانه «تقلب» با مشکل مواجه می‌شد.

اکنون نیز اپوزیسیون با همان شعار «تقلب»، در حال آماده‌سازی یک «میدان» و «انقلاب» جدید برای انتخابات محلی 4 اکتبر است. حضور هیئت سازمان امنیت و همکاری اروپا و به ویژه تأیید نتایج انتخابات توسط آن، نه برای اپوزیسیون و نه برای «حامیان» خارجی آن مطلوب نیست.

گی‌یا وُلسکی، نایب‌رئیس پارلمان و از رهبران «رویای گرجستان»، مستقیماً به این موضوع اشاره کرد و گفت: «شاید برای برخی سودمند نباشد که ناظران نرمال اروپایی در کشور حضور داشته باشند، زیرا این امر می‌تواند پیش‌زمینه‌ای برای انتشار یک گزارش مثبت از انتخابات ایجاد کند.»

با وجود این، کمیسیون مرکزی انتخابات گرجستان ضمن ابراز تأسف از این تصمیم، اعلام کرد که تا تاریخ 10 سپتامبر، 16 سازمان بین‌المللی و 9 سازمان ناظر محلی برای نظارت بر انتخابات ثبت‌نام کرده‌اند.

کمیسیون‌های انتخاباتی کشورهایی چون اردن، تونس، ترکیه، اتیوپی، مونته‌نگرو، بوسنی و هرزگوین، آفریقای جنوبی، بلغارستان، قرقیزستان، آذربایجان، مجارستان، اسلواکی و ارمنستان از جمله نهادهای ثبت‌شده هستند.

حضور این تعداد ناظر برای به رسمیت شناختن بین‌المللی نتایج انتخابات محلی کافی به نظر می‌رسد، اما اپوزیسیون به احتمال زیاد بار دیگر تلاش خواهد کرد تا با ادعای «غیردموکراتیک» بودن، از آن به عنوان بهانه‌ای برای تلاش مجدد جهت تغییر غیرقانونی قدرت استفاده کند.