تحرکات رژیم صهیونیستی در قبرس شمالی و شرایط سخت برای ترکیه- بخش اول

رژیم صهیونیستی آشکارا حضور نظامیان ترکیه در شمال جزیره قبرس را به عنوان تهدید راهبردی وصف کرده و به دنبال تنش است.

کد خبر: ۳۴۱۸۷۲

۰۶ مهر ۱۴۰۴ / ۲۱:۲۴

به گزارش روزپلاس، طی روزهای گذشته یک بار دیگر محافل سیاسی و رسانه‌ای ترکیه سراغ بحث جزیره قبرس رفته‌اند و درست در شرایطی که حکمرانی غیرقانونی ترک‌ها در شمال جزیره به دنبال برگزاری انتخابات است، نگرانی از تنش با رژیم صهیونیستی افزایش یافته است.

به باور کارشناسان، زیاده خواهی‌های صهیونیست‌ها در قبرس، ترکیه را نگران کرده است. با آن که خود ترکیه نیز در جزیره، حضوری قانونی ندارد اما حضور 50 ساله نزدیک به 60 هزار نفر از نیروهای ارتش و پلیس ترکیه در جزیره، به یک تصمیم قدیمی و استراتژیک تبدیل شده و آنکارا به دنبال خروج از جزیره نیست. اما در طرف مقابل، عوامل امنیتی و دفاعی رژیم صهیونیستی تنها به بلوف و تهدید رسانه‌ای بسنده نکرده‌اند و استقرار سامانه موشکی اسرائیلی در جزیره، از آن موضوعاتی است که عملاً ترکیه را در شرایط دشوار و آچمز قرار داده است.

در سال جاری میلادی، شی گال معاون روابط خارجی صنایع هوافضای رژیم صهیونیستی، دو بار به صورت آشکار اعلام کرد که حضور نظامی ترکیه در شمال جزیره، یک تهدید استراتژیک است.

گال در مصاحبه با یک روزنامه صهیونیستی، پا را از این نیز فراتر نهاد و اعلام کرد که به باور او بهتر است یک عملیات نظامی برای اخراج نظامیان ترکیه از جزیره، برنامه‌ریزی شود.

این در حالی است که حتی دولت رسمی قبرس نیز چنین درخواستی مطرح نکرده و این موضع نشان دهنده موانع و مشکل جدیدی برای ترکیه در شرق مدیترانه است.

آیا ترکیه محاصره می‌شود؟

مقامات دولت اردوغان و تیم احمد الشرع که عملاً به عنوان یک گروه تحت الحمایه آنکارا حکمرانی دمشق را در اختیار گرفته اند، در مورد دست درازی مداوم رژیم صهیونیستی به مناطق گسترده‌ای از سوریه، واکنش تندی نشان نداده‌اند.

به همین خاطر، برخی از تحلیلگران ترکیه با لحنی کنایی می‌گویند: «اسرائیل با ما همسایه شده است».

مقصود تحلیلگران مزبور این است که حضور اشغالگرانه صهیونیست‌ها در جولان و چندین نقطه دیگر در سوریه، رفته رفته از دید آنکارا و دمشق به یک موضوع عادی تبدیل شده و این در حالی است که در شرق مدیترانه و در جزیره قبرس نیز، اتفاقات جدیدی روی داده که می‌تواند موجب افزایش نفوذ اطلاعاتی اسرائیل و محاصره ترکیه شود.

همه این اتفاقات در حالی روی داده که رژیم صهیونیستی در 3 سال گذشته، روابط خود را با یونان و قبرس توسعه داده و علاوه بر تاسیس دو فرودگاه نظامی و مجتمع صنایع دفاعی در یونان، موضوع استقرار سامانه موشکی در قبرس را نیز به دردسر جدیدی برای ترکیه تبدیل کرده است.

از آن سو، مقامات صهیونیستی هم بهانه‌هایی آورده اند که به مذاق سران یونان و قبرس خوش آمده و وانمود کرده‌اند که توسعه برنامه‌های موشکی ترکیه در دو بخش بالستیک تایفون و آتاکا، موازنات شرق مدیترانه را به هم ریخته و نباید در برابر ترکیه منفعل بمانند.

آنان بر این باورند که این دو برنامه موشکی که با حمایت ویژه اردوغان پیش رفته ایجاد یک ضامن امنیتی – دفاعی برای حفظ دولت مستقل ترک‌ها در شمال جزیره و در عین حال، تهدیدی علیه قبرس، یونان و اسرائیل است.

این تنش‌ها در شرایطی ذهن کارشناسان اندیشکده‌های سیاسی ترکیه را مشغول کرده که رژیم صهیونیستی، بر اساس یک برنامه محرمانه از سال 2014 میلادی، شروع به مطالعه و تدوین یک طرح امنیتی برای جزیره قبرس کرده و نخستین گام این پروژه در سال 2016 میلادی برداشته شده است.

روزنامه ملی گازته چاپ آنکارا و ارگان مطبوعاتی اسلامگرایان شاگرد مرحوم نجم الدین اربکان، در چند گزارش اعلام کرده که اقامت ده ها  خانواده اسرائیلی در قبرس و خرید ده‌ها هکتار از اراضی جزیره به دست یهودیان، بخش‌هایی از یک سناریوی امنیتی برای اعمال فشار بر ترک‌های جزیره و نیز دولت ترکیه است.

پیچیدگی ماجرا آنجاست که به خاطر بیاوریم ترکیه، قبرس و یونان هر سه از اعضای پیمان نظامی ناتو هستند، اما در این میان آمریکا و اتحادیه اروپا، نگاه همسانی به هر 3 کشور ندارند و تمایل دارند موازنه به شکلی باشد که ترکیه از دست بالا برخوردار نباشد.

آن هم در شرایطی که به قول اوراسیان تایمز آمریکا، «چتر نظارتی 460 کیلومتری که اسرائیل با سیستم‌های باراک MX در جزیره ایجاد کرده، حریم هوایی ترکیه را نیز پوشش می‌دهد و چنین چیزی به معنی اعمال قدرت نظامی است».

همکاری و تعامل نظامی بین رژیم صهیونیستی و یونان و قبرس در چارچوب رزمایش‌های نظامی، توجه پروفسور حسین ایشیکسال از متخصصین جغرافیای سیاسی مقیم در آمریکا را جلب کرده و در گفتگو با دیلی صباح می‌گوید: «اتحاد یونان، اسرائیل و قبرس، به معنای نادیده گرفتن حضور ترکیه است. این یک رویداد ژئوپولیتیک است و رزمایش‌های دریایی مشترک با قبرس، عمق منطقه‌ای اسرائیل را افزایش می‌دهد».

در آن سو در رژیم صهیونیستی نیز روزنامه عبری زبان اسرائیل هیوم گفته: «قبرس، اکنون مشکل استراتژیک اسرائیل است و قدرت ترک‌ها در شمال جزیره یک تهدید مستقیم است».

همچنین استرجیو از تحلیلگران انرژی، موضوع را به نفت و گاز مدیترانه ربط داده و گفته است: «دیپلماسی انرژی در مدیترانه شرقی، پایه و اساس دیدگاه توسعه‌طلبانه اسرائیل است. در نتیجه منطقه شمال قبرس، یک هدف مهم برای امنیت انرژی است».

چرا ترکیه موضوع را جدی گرفته است؟

طی چند سال گذشته، قبرس برای ترکیه اهمیت استراتژیک بیشتری پیدا کرده و حمایت بی‌چون و چرای اردوغان از استقلال ساختاری به نام «جمهوری ترک قبرس شمالی» عملاً به یکی از مهمترین ابعاد منافع ملی ترکیه تبدیل شده و مانور تبلیغاتی فراوانی در مورد آن صورت گرفته است.

این موضوع برای اردوغان چنان اهمیتی دارد که حتی پیامدهای منفی آن برای روند تکمیل عضویت ترکیه در اتحادیه اروپا را نادیده گرفته است. به بیانی روشن، اردوغان آن قدر بر روی موضوع قبرس مانور قدرت انجام داده که حالا ناچار است هر موضوع مرتبط با جزیره را مهم تلقی کند. آن هم در شرایطی که پافشاری ترکیه در مورد استقلال شمال جزیره، به روابط ترکیه و اتحادیه اروپا لطمه جدی وارد کرده است.

دریادار جم گوردنیز از نظامیان شناخته شده و متخصصین ژئوپولیتیک می‌گوید: «تحرکات اسرائیل در جزیره، معنای سیاسی – نظامی روشنی دارد. ادامه این وضعیت، زمینه را برای یک جنگ چند جبهه‌ای علیه ترکیه فراهم می‌کند. این فقط یک سناریوی نظامی نیست، بلکه تشدید فشار اعمال شده بر ترکیه توسط آمریکا، انگلیس، اتحادیه اروپا و توسط اسرائیل است. حمله برق‌آسای احتمالی علیه حضور نظامی ترکیه در جمهوری ترک قبرس شمالی بخشی از یک استراتژی برای تضعیف همزمان ما در قبرس، تراکیا، دریای اژه و مدیترانه شرقی است. این تهدیدات، به یک نظم ژئوپلیتیکی جدید اشاره دارد که در آن قدرت‌های هژمونیک، اسرائیل را به عنوان یک عنصر ضربه‌زن در منطقه علیه ترکیه به کار می‌گیرند».

در همین حال اسماعیل شاهین از بنیاد تحقیقات سیاسی ترکیه بر این باور است: «معماری امنیتی در مدیترانه شرقی بر اساس رقابتی است که برای دستیابی به منابع انرژی شکل گرفته است. این رقابت حالا معنای روشن‌تری دارد و اتحاد چندبعدی اسرائیل با بخش یونانی‌نشین قبرس، شرایط را وارد مرحله جدیدی کرده است. این اتحاد نه تنها در دیپلماسی انرژی، بلکه در زمینه‌هایی مانند هماهنگی نظامی و اشتراک‌گذاری اطلاعات نیز عمیق‌تر می‌شود و حضور نظامی ترکیه در شمال جزیره شمالی را به عنوان یک تهدید استراتژیک قرار می‌دهد. استراتژی کنترل زیست‌محیطی اسرائیل با هدف حذف ترکیه از منطقه و خنثی کردن دکترین میهن آبی است. از دید آنکارا، شمال قبرس، فقط بخشی از یک جزیره نیست، بلکه آخرین سنگر مقاومت ژئوپلیتیکی ترکیه است و نباید از دست داده شود».

ترکیه در شمال قبرس از این لحاظ در آچمز راهبردی قرار گرفته که تحرکات موشکی رژیم صهیونیستی در قبرس جنوبی مورد تایید آمریکا و اتحادیه اروپا است و دست کم در شرایط فعلی، مقابله با اهداف اسرائیل در جزیره، برای دولت ترکیه بسیار دشوار است.

در بخش پایانی گزارش، به این موضوع خواهیم پرداخت که برگزاری انتخابات در بخش ترک نشین جزیره قبرس، چرا برای تیم اردوغان به یک موضوع راهبردی تبدیل شده و چرا از دید آنکارا، باید به هر قیمتی شده، ارسین تاتار باید یک بار دیگر به عنوان رئیس این منطقه در قبرس برگزیده شود.
ادامه دارد...